Το ολοκαύτωμα της Μονής Αρκαδίου στην Κρήτη

Από τις κορυφαίες στιγμές θυσίας στον αγώνα για την ελευθερία

Πίνακας Γκαττέρι για το ολοκαύτωμα της Μονής Αρκαδίου στην Κρήτη

Η Ιερά Μονή Αρκαδίου είναι ιστορική Μονή στην Κρήτη. Ιδρύθηκε από έναν μοναχό που ονομαζόταν Αρκάδιος και πιθανολογείται ότι οικοδομήθηκε είτε κατά την περίοδο 961 με 1014, είτε στα πρώτα χρόνια της Ενετοκρατίας.

Η Μονή βρίσκεται σε μικρό εύφορο και κατάφυτο οροπέδιο, σε θέση στρατηγική της ΒΔ πλαγιάς του όρους Ίδη ή Ψηλορείτης, πάνω από φαράγγι, που συνδέει τις επαρχίες Ρεθύμνου, Μυλοποτάμου και Αμαρίου. Απέχει 23 χιλιόμετρα από την πόλη του Ρεθύμνου και η πρώτη ολοκληρωμένη φρουριακή μορφή της δημιουργήθηκε την τελευταία περίοδο της Βενετοκρατίας (1210 -1645). 

\

Η ιστορική Μονή Αρκαδίου σήμερα 

Μετά την άλωση της Κρήτης από τους Τούρκους, το 1669, ο Πορθητής πασάς (Κιοπρουλής) απαγόρευσε να κτυπούν καμπάνες σ΄ όλες τις εκκλησίες και τα μοναστήρια. Ο τότε ιεροδιάκονος όμως της Μονής Αρκαδίου, ο Νεόφυτος Πατελάρος, που ήταν τουρκομαθής, έσπευσε με δώρα στον πορθητή στο Τυμπάκι της Μεσαράς, όπου είχε εγκαταστήσει το μεγάλο στρατόπεδό του και τον παρακάλεσε να επιτρέψει τουλάχιστον τη χρήση της καμπάνας στη Μονή του Αρκαδίου. Ο Πορθητής δεχόμενος τα δώρα και εκτιμώντας τον ιεροδιάκονο για την μοναδική προσέλευση κληρικού επέτρεψε την κατ΄ εξαίρεση χρήση καμπάνας. Εκ του γεγονότος αυτού η Μονή Αρκαδίου έφερε την ονομασία "Τσανλί-Μαναστίρ" που σημαίνει "ζωντανό Μοναστήρι" δικαιούχος κώδωνας, καμπάνα, (να ηχεί) κατά τις διάφορες ιεροτελεστίες. Μάλιστα δόθηκε και ιδιαίτερη φρουρά για τη Μονή που διέμενε στο παρακείμενο χωριό Αμνάτο.

Ιστορία της μονής

Ο τουρκικός ζυγός στο νησί της Κρήτης μετρούσε ήδη 250 χρόνια όταν-μετά από συνεχιζόμενους ξεσηκωμούς- Κρήτες επαναστάτες άρχισαν να συγκεντρώνονται στο Αρκάδι από τις 3 Μαρτίου του 1866 για να φθάσουν το Μάϊος να αριθμούν τους 1500 πολεμιστές από όλη την Κρήτη που συγκεντρώθηκαν για να εκλέξουν πληρεξουσίους για τις διάφορες επαρχίες της Κρήτης. Η μονή Αρκαδίου από την πρώτη στιγμή της Επανάστασης υπήρξε το επίκεντρο των αγώνων λόγω της σπουδαίας στρατηγικής της σημασίας. Οι Τούρκοι ζήτησαν από τον ηγούμενο Γαβριήλ Μαρινάκη να διώξει την Επαναστατική Επιτροπή από το μοναστήρι με την απειλή ότι θα το καταστρέψουν αλλά ο ηγούμενος αρνήθηκε. Στις 24 Σεπτεμβρίου αφίχθηκε ο συνταγματάρχης του Ε.Σ. Π. Κορωναίος με λίγους εθελοντές και ανακηρύχθηκε αρχηγός. Ο Κορωναίος έκρινε ότι η τοποθεσία δεν ήταν κατάλληλη για άμυνα, όμως ο Ηγούμενος της Μονής Γαβριήλ δεν ήθελε να την εγκαταλείψει. Έτσι προχώρησε σε αμυντικές προπαρασκευές, εγκατέστησε ως φρούραρχο τον ανθυπολοχαγό Ι. Δημακόπουλο και μετέβη στις επαρχίες προς στρατολόγηση πολεμιστών.

Ο τουρκικός στρατός, αποτελούμενος από 15.000 τακτικό στρατό και υποστηριζόμενος από τριάντα κανόνια, υπό τον Μουσταφά Ναϊλή Πασά, εξεστράτευσε εναντίον της Μονής. Παράλληλα ζήτησε από τον ηγούμενο Γαβριήλ να παραδοθεί. Η απάντηση ήταν αρνητική. Στο μοναστήρι υπήρχαν 964 ψυχές, 325 άνδρες και οι υπόλοιποι γυναικόπαιδα].

Η επίθεση ξεκίνησε στις 8 Νοεμβρίου. Στις μάχες διακρίθηκαν οι: Δημακόπουλος, Αδάμ Παπαδάκης, Σπύρος Ολύμπιος, Κούβος, Δενιανάκης, Γαληνάκης. Τη δεύτερη όμως ημέρα η εξωτερική γραμμή άμυνας διασπάται, σκοτώνεται ο Ηγούμενος Γαβριήλ και οι Τούρκοι εισέρχονται στον περίβολο της Μονής. Εξαντλημένοι και με βέβαιη την αιχμαλωσία και όλα τα συνακόλουθα, ο Κωνσταντίνος Γιαμπουδάκης από το χωριό Άδελε του Ρεθύμνου κλείνεται μαζί με άλλους πολεμιστές και γυναικόπαιδα στην πυριτιδαποθήκη. Η πυροδότηση των βαρελιών με το μπαρούτι προκάλεσε την καταστροφή της Μονής και το θάνατο πολλών Ελλήνων αλλά και πολλών Τούρκων εισβολέων. Ο κρότος λέγεται ότι ακούστηκε μέχρι το Ηράκλειο. Μετά την ανατίναξη της πυριτιδαποθήκης ο Ι. Δημακόπουλος συνέχισε να μάχεται κατά των Τουρκαλβανών στον περίβολο της Μονής. Ο ίδιος την 9η Νοεμβρίου αποφάσισε να παραδοθεί στον τακτικό τουρκικό στρατό όταν έλαβε εγγυήσεις για την ζωή των τελευταίων υπερασπιστών που μάχονταν μέσα από τα ερείπια. Ωστόσο, την επομένη εκτελέστηκε με αποκεφαλισμό τόσο αυτός όσο και οι περισσότεροι αιχμάλωτοι.


Το ολοκαύτωμα στη  Μονή Αρκαδίου προκάλεσε αίσθηση και ξεσήκωσε τα φιλελληνικά αισθήματα της Ευρώπης, αλλάζοντας τη νοοτροπία και την τακτική των ευρωπαϊκών δυνάμεων απέναντι στο Κρητικό ζήτημα.

Μετά την καταστροφή του, το 1866, το Μοναστήρι του Αρκαδίου ανοικοδομήθηκε πλήρως και αναστηλώθηκε στην πρότερή του μορφή. Μόνο ένα μισοκαμένο τέμπλο στα αριστερά της Αγίας Τράπεζας και μια μπάλα κανονιού σφηνωμένη στο αιωνόβιο κυπαρίσσι στα δεξιά στης εκκλησίας μαρτυρούν το αίμα που χύθηκε πριν περίπου 153 χρόνια.

Η UNESCO έχει χαρακτηρίσει το Αρκάδι Ευρωπαϊκό Μνημείο Ελευθερίας.
 

Follow us:

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Τελευταία Νέα
14.11.19 , 23:59 Δείτε πώς είναι σήμερα η «Νάνσυ» από το «Και οι παντρεμένοι έχουν ψυχή»
14.11.19 , 23:56 Σλοβακία: Γυναίκες προσπάθησαν να σώσουν σκύλους από πλημμύρα και πνίγηκαν
14.11.19 , 23:40 Σοβαρό τροχαίο για τον Άγγελο Αναστασιάδη
14.11.19 , 23:37 Έλλη Κοκκίνου: Η αποκάλυψη για την προσωπική της ζωή
14.11.19 , 23:24 Βενετία: Σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης μετά την ιστορική πλημμυρίδα
14.11.19 , 23:09 Καλιφόρνια: 16χρονος άνοιξε πυρ στο σχολείο του - Δύο μαθητές νεκροί
14.11.19 , 22:59 Κρήτη: Καυγάδισαν για τα χωριά τους και ο 15χρονος έβγαλε ψεύτικο όπλο
14.11.19 , 22:52 Το τέλειο look της Βανδή στο X-Factor-Έκοψε τα μαλλιά της μακρύ καρέ
14.11.19 , 22:38 Ιρανός αντιεξουσιαστής στο στόχαστρο της Αντιτρομοκρατικής
14.11.19 , 22:13 Κατερίνη: Θρίλερ με την εξαφάνιση της 17χρονης και της μητέρας της
14.11.19 , 22:02 Πάιατ: Είναι σημαντικό να μείνει η Τουρκία στη Δύση
14.11.19 , 21:57 Ιδρύθηκε η διεθνής ένωση φίλων Αρχιεπισκοπής Θυατείρων & Μεγάλης Βρετανίας
14.11.19 , 21:49 Γιώργος Λιάγκας: Η πρώτη ανάρτηση μετά το περιστατικό με το ΑΠΘ
14.11.19 , 21:43 Συνεχίζεται η περιοδεία Τσίπρα στη Δυτική Μακεδονία
14.11.19 , 21:31 Κακοκαιρία «Βικτώρια»: Ξαφνική νεροποντή «σφυροκόπησε» την Αττική
11.11.19 , 23:49 GNTM: Κι όμως αυτή η κοπέλα πήρε την καλύτερη φωτογραφία!
12.11.19 , 08:36 GNTM - Σπυρούλα: Τα πρώτα λόγια μετά την αποχώρησή της
13.11.19 , 12:47 GNTM - Μαρίνα: «Έχω πάθει σοκ με την Ασημίνα - Οι FF ζήλευαν την Ελευθερία»
13.11.19 , 00:14 GNTM: Αποχώρησε η Μαρίνα-Τα κλάματα της Κέισι και της Χαράς
13.11.19 , 00:08 GNTM: Ποια πήρε την καλύτερη φωτογραφία;
13.11.19 , 08:46 GNTM - Μαρίνα: Οι πρώτες δηλώσεις και η ανάρτηση μετά την αποχώρησή της
12.11.19 , 10:10 Οι 12 του GNTM «συναντούν» 12 σχεδιάστριες - Δείτε το trailer
12.11.19 , 23:23 Ατύχημα στο πλατό για παίκτρια του GNTM – Κατατρόμαξε η Βίκυ Καγιά!
11.11.19 , 12:00 Χριστίνα Μπόμπα: Η απάντηση στον Βαρθακούρη που είπε ότι δεν τη γνωρίζει!
11.11.19 , 17:09 Η Άση Μπήλιου στο star.gr: Αυτά είναι τα ζώδια που έχουν καρμική σχέση!
12.11.19 , 12:38 GNTM: Σπυρούλα: «Δεν περίμενα ότι θα φύγω εγώ αλλά η Άννα!»
14.11.19 , 08:55 «Βαριές, αφόρητες, τσιμεντένιες μέρες»: Το post της Γκαγκάκη μετά τον σάλο
12.11.19 , 12:25 GNTM - Σουζάνα: Ποζάρει αγκαλιά με τον αγαπημένο της!
12.11.19 , 14:02 Στο Πειθαρχικό της ΕΣΗΕΑ ο Λιάγκας για το «ατόπημα» στην εκπομπή του
13.11.19 , 15:46 «Δεν είναι 100% αληθινή!»: Ο Χάρης «έδωσε» την Αντελίνα Βαρθακούρη!
Back to Top