Σήμερα τα Φώτα και ο φωτισμός: Τι γιορτάζουμε τα Θεοφάνεια

Ο Ιορδάνης ποταμός και ο αγιασμός των υδάτων

αγιασμός υδάτων κολυμβητές σταυρός

Τα Θεοφάνεια εορτάζονται σήμερα σε ανάμνηση της Βάπτισης του Ιησού Χριστού στον Ιορδάνη ποταμό από τον Άγιο Ιωάννη τον Βαπτιστή.  Η εορτή των Θεοφανείων λέγεται επίσης και Επιφάνεια και Φώτα (ή Εορτή των Φώτων). Είναι η ονομαστική εορτή για τα ονόματα Φωτεινή, Φανή, Φώτιος, Τριάδα, Ουρανία, Ιορδάνης, Ιορδάνα, Περιστέρης, Περιστέρα, Θεοφάνης, Θεοφανία και Θεοχάρης.

Κατά τις ευαγγελικές περικοπές στις αρχές του 30ου έτους της ηλικίας του Ιησού, ο Ιωάννης (ο Πρόδρομος), γιος του Ζαχαρία και της Ελισάβετ, ο επιλεγόμενος στη συνέχεια Βαπτιστής, που ήταν 6 μήνες μεγαλύτερος του Χριστού, και διέμενε στην έρημο, ασκητεύοντας και κηρύττοντας το βάπτισμα μετανοίας.  Βάπτισε και τον Ιησού στον Ιορδάνη ποταμό. Κατά  τη στιγμή της Βάπτισης κατέβηκε σύμφωνα με τα Ευαγγέλια  από τον ουρανό το Άγιο Πνεύμα υπό μορφή περιστεράς στον Ιησού και ταυτόχρονα από τον ουρανό ακούσθηκε φωνή που έλεγε ότι: «Ούτος εστίν ο Υιός μου ο αγαπητός εν ω ευδόκησα». Η φράση αναφέρεται στα ευαγγέλια του Ματθαίου, του Μάρκου και του Λουκά, ενώ απουσιάζει από αυτό του Ιωάννη.

Το πότε καθιερώθηκε να εορτάζεται η μνήμη του γεγονότος της Βάπτισης του Ιησού δεν είναι γνωστό με βεβαιότητα. Φαίνεται όμως ότι αναφάνηκε πολύ νωρίς στη πρώτη Εκκλησίατων Χριστιανών. Ο Κλήμης ο Αλεξανδρεύς (Στρωμ. βιβλ. α΄) αναφέρει πως κάποιοι αιρετικοί, οι περί τον Βασιλείδη γνωστικοί στις αρχές του Β΄ αιώνα εόρταζαν την ημέρα της Βάπτισης του Κυρίου «προδιανυκτερεύοντες» και ότι η εορτή αυτή γινόταν κατ΄ άλλους μεν στις 6 Ιανουαρίου, κατ΄ άλλους στις 10 Ιανουαρίου.

Κατά  τον 3ο αιώνα η εορτή φαίνεται να έχει καθιερωθεί σε όλη την Χριστιανική Εκκλησία. Ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος παραδέχεται και περιγράφει την εορτή ως «αρχαία πανήγυρη» . 

Στο τέλος του 3ου αιώνα προστέθηκε και άλλη έννοια στον εορτασμό αυτό που άρχισε να πανηγυρίζεται και ως ημέρα της «εν σαρκί» φανερώσεως του Κυρίου. Από την εποχή αυτή ξεκινά , το πιθανότερο, και ο εορτασμός των Χριστουγέννων.

Κατά τον 4ο αιώνα η εορτή των Θεοφανείων γιορτάζεται πλέον με λαμπρότητα σε όλη την ανατολική Εκκλησία ως εορτή του φωτισμού της ανθρωπότητας δια του Αγίου Βαπτίσματος, απ΄ όπου και το όνομα «Τα Φώτα».  

Στη Δύση τα Θεοφάνεια απαντώνται στα μέσα του 4ου αιώνα, αλλά από την εποχή αυτή καθιερώνεται στη Ρωμαϊκή Εκκλησία και άλλη μια εορτή αφιερωμένη στη κατά σάρκα Γέννηση του Ιησού στις 25 Δεκεμβρίου. Όταν πλέον καθιερώθηκε αυτή η ημερομηνία για τα Χριστούγεννα σε όλο τον Χριστιανικό κόσμο έγινε και ο διαχωρισμός της εορτής των Φώτων στις 6 Ιανουαρίου, στα μέσα του 6ου αιώνα.

Την ημέρα των Θεοφανείων τελείται και ο αγιασμός των Υδάτων.  Κύριες τελετές είναι: 
-Μέγας Αγιασμός (Θρησκευτική τελετή που λαμβάνει χώρα εντός των Εκκλησιών).
-Κατάδυση του Τιμίου Σταυρού (Θρησκευτική τελετή που ακολουθεί του Μεγάλου Αγιασμού και γίνεται η κατάδυση του Σταυρού σε ακτή Θάλασσας, εντός λιμένων, όχθες ποταμών ή λιμνών ή και σε δεξαμενές νερού όπως στην Αθήνα), με πιστούς να πέφτουν παρά τις χαμηλές θερμοκρασίες της εποχής στο νερό για να βρουν τον σταυρό και να πάρουν την ευλογία από τον ιερέα.     

Στα περισσότερα μέρη της Ελλάδας ο αγιασμός γίνεται  και την παραμονή των Θεοφανείων που λέγεται «μικρός αγιασμός» ή «Πρωτάγιαση» ή «Φώτιση». Ο  ιερέας γυρίζει όλα τα σπίτια και με το Σταυρό και ένα κλωνί βασιλικό ραντίζει τους χώρους των σπιτιών. Σύμφωνα με την παράδοση η  πρωτάγιαση είναι και το μέσο με το οποίο τρέπονται σε άγρια φυγή οι καλικάντζαροι. 

Με την εορτή των Θεοφανείων ολοκληρώνεται και η εορταστική περίοδος των Χριστουγέννων, ενώ μία ημέρα μετά ακολουθεί η εορτή του Αγίου Ιωάννη του Βαπτιστή.  
 

Follow us:

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Τελευταία Νέα
17.11.19 , 23:46 Τάκης Ζαχαράτος: H σχέση του με τον Γιώργο Μαζωνάκη - Πώς τον αποκάλεσε;
17.11.19 , 23:18 «Καρατέκα» ένας από τους κατηγορούμενους της «Επαναστατικής Αυτοάμυνας»
17.11.19 , 23:06 «Τεράστιος» ο Τσιτσιπάς - Κέρδισε τον Τιμ κατακτώντας το ATP Finals!
17.11.19 , 22:18 Πόλεμος με πέτρες και χημικά στα Εξάρχεια μεταξύ ΕΛ.ΑΣ. και αντιεξουσιαστών
17.11.19 , 21:38 Κόντρα ΝΔ-ΣΥΡΙΖΑ για τον... τουρίστα Τσίπρα στην πορεία του Πολυτεχνείου
17.11.19 , 21:07 Bροχές και καταιγίδες τις επόμενες ώρες σε όλη τη χώρα
17.11.19 , 21:05 Άνοιξαν οι σταθμοί του μετρό - Είχαν κλείσει με εντολή της αστυνομίας
17.11.19 , 21:02 Νέα τραγωδία στη Μόρια - Νεκρό μωρό εννέα μηνών στον καταυλισμό προσφύγων
17.11.19 , 20:45 11χρονη Μάνη: «Απειλούσε ότι θα σκοτώσει εμένα και τους γονείς μου!»
17.11.19 , 20:41 Θεσσαλονίκη: Επεισόδια από αντιεξουσιαστές μετά το τέλος της πορείας!
17.11.19 , 20:28 Επεισόδια μεταξύ Ολυμπιακών & Παναθηναϊκών στου Ζωγράφου - 22 προσαγωγές
17.11.19 , 20:18 Ζήνα Κουτσελίνη: Η απίστευτη αποκάλυψη που έκανε για την Ελένη Μενεγάκη
17.11.19 , 20:18 Παρέμβαση αντιεξουσιαστών στο σπίτι του Άδωνι Γεωργιάδη
17.11.19 , 19:49 Σεισμός 4 ρίχτερ έγινε αισθητός και στην Αθήνα
17.11.19 , 19:11 Στιγμές χαλάρωσης για Μπεκατώρου- Αλεβιζόπουλο
14.11.19 , 08:55 «Βαριές, αφόρητες, τσιμεντένιες μέρες»: Το post της Γκαγκάκη μετά τον σάλο
16.11.19 , 11:35 Slouchy pants: Αυτή είναι η νέα τάση στα παντελόνια
15.11.19 , 21:36 Κατερίνα Καινούργιου:Δείτε πώς ευχήθηκε στον σύντροφό της για τη γιορτή του
14.11.19 , 15:49 «Stars System»: Οι προβλέψεις της Άσης Μπήλιου για το 2020!
15.11.19 , 11:22 GNTM: Σουζάνα, Όλγα & Μαρίνα απαντούν στο... πικρόχολο Twitter!
14.11.19 , 17:35 GNTM: Όλα όσα δεν ξέρουμε για τη Μαρία!
15.11.19 , 14:11 Δίαιτα της ινσουλίνης: Μπορείς να φας μπέικον, τυριά και τηγανιτά αυγά
15.11.19 , 08:48 Διαζύγιο για τον Ορέστη Τζιόβα έναν χρόνο μετά τον γάμο!
17.11.19 , 15:23 Τραγωδία στην Κατερίνη: Νεκρές σε χαράδρα η 17χρονη με τη μητέρα της
14.11.19 , 13:20 Snik για Ηλιάνα Παπαγεωργίου: «Έρωτας είναι ένας ώμος να ακουμπήσεις»
14.11.19 , 23:37 Έλλη Κοκκίνου: Η αποκάλυψη για την προσωπική της ζωή
16.11.19 , 20:35 Ανατροπή με την καταγγελία της 14χρονης: Φέρεται να επινόησε τον βιασμό
15.11.19 , 20:32 Εξαφάνιση μάνας και κόρης στην Κατερίνη: «Δεν αντέχω,θα πάω να αυτοκτονήσω»
14.11.19 , 21:49 Γιώργος Λιάγκας: Η πρώτη ανάρτηση μετά το περιστατικό με το ΑΠΘ
17.11.19 , 15:00 Γιάννης Πλούταρχος- Μαρία Κακοσαίου: Χεράκι-χεράκι στη Γλυφάδα
Back to Top