Παγκόσμια Ημέρα Ραδιοφώνου: Η ιστορία της ελληνικής ραδιοφωνίας

Η ραδιοπειρατεία και η επικράτηση της ιδιωτικών σταθμών

Ραδιόφωνο

Στις 29 Σεπτεμβρίου, με απόφαση της Unesco, η 13η Φεβρουαρίου καθιερώθηκε ως η Παγκόσμια Ημέρα Ραδιοφώνου, κατόπιν πρότασης της Ισπανικής Ακαδημίας Ραδιοφώνου. Η ημέρα αυτή επιλέχθηκε από την UNESCO, «κόντρα» στην επιθυμία των Ισπανών, γιατί στις 13 Φεβρουαρίου 1946 λειτούργησε για πρώτη φορά το ραδιόφωνό της.

Σκοπός της Παγκόσμιας Ημέρας Ραδιοφώνου είναι ο εορτασμός του ως Μέσου Μαζικής Επικοινωνίας, η βελτίωση της συνεργασίας μεταξύ των ραδιοφωνικών οργανισμών σε παγκόσμιο επίπεδο και η ενθάρρυνση όλων ανεξαιρέτως των δικτύων να προωθήσουν την πρόσβαση στην πληροφόρηση και την ελευθερία της έκφρασης.

Οι χώρες με τους περισσότερους ραδιοφωνικούς σταθμούς-Σε ποια θέση η Ελλάδα

Το ραδιόφωνο στην Ελλάδα – Τα πρώτα βήματα

Το ραδιόφωνο στην Ελλάδα εμφανίστηκε στη δεκαετία του 1920 με πειραματικές προσπάθειες μικρής κλίμακας από ιδιώτες και δημόσιους φορείς. Ο επίσημος φορέας συστήθηκε το 1938 και χρησιμοποιήθηκε για την προπαγάνδα του μεταξικού καθεστώτος.

Είχε έντονα πολιτικές χρήσεις από τις προπολεμικές και τις μετεμφυλιακές κυβερνήσεις, ωστόσο έγινε ένα λαϊκό, ψυχαγωγικό μέσο που προσέλκυσε σημαντικούς ανθρώπους του πνεύματος, οι οποίοι παρήγαγαν ποιοτικό πρόγραμμα.

Ο Ραδιοφωνικός Σταθμός Αθηνών (ΡΣΑ) άρχισε να εκπέμπει από τις 25 Μαρτίου 1938 και σε κανονικό πρόγραμμα από τις 21 Μαΐου της ίδιας χρονιάς. Η έδρα του ήταν στα υπόγεια του Ζαππείου και πρώτη εκφωνήτρια ήταν η Αφροδίτη Λαουτάρη. Θρυλικό είχε γίνει το σήμα του σταθμού, η βουκολική μελωδία, ο «Τσοπανάκος», που έμεινε γνωστό ως τις ημέρες μας.

Από το 1948, εν μέσω εμφυλίου, άρχισε να λειτουργεί και ο Ραδιοφωνικός Σταθμός των Ενόπλων Δυνάμεων. Ραδιοφωνικό σταθμό, την «Φωνή της Αλήθειας», είχε κατά τη διάρκεια του εμφυλίου και ο Δημοκρατικός Στρατός που εξέπεμπε από τη Γιουγκοσλαβία και αργότερα τη Ρουμανία, το πρόγραμμά του όμως ακούγονταν από λίγους και είχε μικρή απήχηση. Η «Φωνή της Αλήθειας» εξέπεμπε ως το 1967.

Πειρατικοί και παράνομοι σταθμοί

Τη δεκαετία του 1960 εμφανίστηκε το φαινόμενο των ραδιοπειρατών, οι οποίοι είχαν στην Αθήνα και σε άλλες πόλεις σταθμούς μικρής εμβέλειας και ισχύος στα μεσαία κύματα και αργότερα στα FM.

Οι σταθμοί έπαιζαν πολλή μουσική, λαϊκές επιτυχίες ή ροκ, αργότερα ντίσκο ή μέταλ, που δεν παίζονταν πάντα από τα κρατικά ραδιόφωνα και μετέδιδαν αφιερώσεις. Το ενημερωτικό ή ειδησεογραφικό περιεχόμενο των σταθμών ήταν σχεδόν ανύπαρκτο, πολλοί ήταν δε απολίτικοι για να αποφύγουν τις διώξεις.

Υπολογίζεται ότι σε μια 20ετία υπήρξαν 5.000 - 7.000 ραδιοπειρατές, ίσως ακόμα και 10.000. Είχαν, ωστόσο, να αντιμετωπίσουν τις συνεχείς διώξεις και τις βαριές ποινές των Αρχών, οι οποίες τους επέβαλαν πρόστιμα βάσει του χουντικού νόμου, γιατί δεν είχαν άδεια.

Τη δεκαετία του 1980 το φαινόμενο των ραδιοπειρατών επεκτάθηκε, παρά το ότι οι αρχές δεν σταμάτησαν τις διώξεις. Η απήχηση των πειρατικών ή (νόμιμων) αυτοοργανωμένων σταθμών στη Γαλλία και την Ιταλία κινητοποίησε μέρη της Αριστεράς στην Ελλάδα που πήραν σχετικές πρωτοβουλίες. Σε αυτή τη κατεύθυνση βοηθούσε και το άνοιγμα της ραδιοτηλεόρασης που είχε αρχίσει λίγο νωρίτερα και σε άλλες χώρες της Ευρώπης υπό την αιγίδα της ΕΟΚ.

Η επικράτηση της ιδιωτικής ραδιοφωνίας

Στις αρχές της δεκαετίας του 1980 είχε αρχίσει να τίθεται πιο έντονα το αίτημα για μη κρατική ραδιοφωνία και, προς τα μέσα, για την τηλεόραση. Η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ εξέτασε το ενδεχόμενο άρσης του μονοπωλίου το 1982 και το 1985, αλλά δεν υπήρξε συνέχεια. 

Ο πρώτος νόμιμος ιδιωτικός ραδιοσταθμός ήταν ο Αθήνα 9.84 που εξέπεμψε στις 31 Μαΐου 1987 και ακολούθησε το Κανάλι Ένα 90,6 στον Πειραιά στις 26 Ιουνίου και τον Σεπτέμβριο ο FM100 στη Θεσσαλονίκη. Σύντομα ιδρύθηκαν δεκάδες σταθμοί σε όλη τη χώρα, φέρνοντας τη λεγόμενη άνοιξη της ραδιοφωνίας.

Την ανάπτυξη και εξάπλωση του ραδιοφώνου διαδέχτηκε μία περίοδος πειραματισμών και ανταγωνισμού. Στις αρχές της δεκαετίας του 1990 οι ιδιωτικοί σταθμοί, συνήθως οι ενημερωτικοί, κατέγραφαν πολύ υψηλές ακροαματικότητες και ήταν έντονα πολιτικοποιημένοι. 
Από την άλλη, οι ραδιοσταθμοί στην περιφέρεια λόγου κόστους επενδύουν λιγότερο στην ενημέρωση και περισσότερο στην ψυχαγωγία. Πολλοί συνδέονται για μερικές ώρες κάθε ημέρα με μεγάλους αθηναϊκούς σταθμούς και ανα-μετεδίδουν το πρόγραμμά τους.

Μετά το 2010 εξαιτίας της κρίσης στα ΜΜΕ που οδήγησε σε κλείσιμο ραδιοτηλεοπτικών σταθμών, υπάρχουν προσπάθειες για αυτοοργανωμένους, αυτοδιαχειριζόμενους σταθμούς, οι οποίοι χρειάζονται άδεια από τις αρμόδιες αρχές και δικαστικές αποφάσεις απόδοσεις στους εργαζομένους.

Ακούστε ζωντανά την αγαπημένη σας μουσική στον Δρόμο 89.8 fm και τον Δίεση 101,3 fm.

Follow us:

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Τελευταία Νέα
26.02.20 , 00:03 Πάτρα: Νεαρή μητέρα πήγε το παιδί της στον παιδιάτρο και ξεψύχισε
25.02.20 , 23:41 Σταυροπούλου-Μπάρκα συντετριμμένες στην κηδεία της Κικής Δημουλά
25.02.20 , 23:37 Ένα συνηθισμένο φάρμακο μπορεί να είναι η λύση για τον κορωνοϊό
25.02.20 , 23:21 MasterChef 4: Η κόντρα Μαριάννας - Ηλιάνας «φούντωσε»!
25.02.20 , 23:03 Νέα αποχώρηση από το MasterChef! Ποιο πιάτο δεν… έψησε τους κριτές;
25.02.20 , 22:39 Συρία: Τουρκικό τανκ κυνηγά άρμα του Άσαντ
25.02.20 , 22:38 Ομηρία Τζιμπουτί: Σε λίγες μέρες επιστρέφουν οι Έλληνες ναυτικοί
25.02.20 , 22:34 Απόκριες 2020: Υψηλή πληρότητα σε Πάτρα, Ξάνθη και Γαλαξίδι
25.02.20 , 22:33 Είναι μόνη ή όχι; Η Λάουρα Νάργες μίλησε για την προσωπική της ζωή
25.02.20 , 22:29 Κατάθεση «Αικατερίνης Κελέση» στην προανακριτική με νέο πόλεμο διαρροών
25.02.20 , 22:12 Δένδιας: Δίκαιη κατανομή ευθύνης στο μεταναστευτικό ζητά η Ελλάδα
25.02.20 , 22:07 Διακίνηση Μεταναστών: «Σουηδοί πήραν 9.000 ευρώ για μένα και τον γιο μου»
25.02.20 , 22:02 Κάτια Ταραμπάνκο: Τα παθιασμένα φιλιά με τον Γιώργο Λάγιο!
25.02.20 , 21:59 Ντελίβερι... ναρκωτικών κάνουν οι χρήστες για να αποφύγουν τους ελέγχους
25.02.20 , 21:51 Μητσοτάκης από την Ροδόπη: Στηρίζουμε την υγιή επιχειρηματικότητα
22.02.20 , 17:07 «Stars System»: Αυτά τα ζώδια θα έχουν πολύ ευχάριστα νέα!
23.02.20 , 08:20 Κατέθεσε ο οδηγός της Corvette - «Έπαθα σοκ και για αυτό εξαφανίστηκα»
22.02.20 , 08:07 Μοτοσικλετιστής- Βουλιαγμένη: Ράγισαν καρδιές στην κηδεία του Νάσου
24.02.20 , 13:22 Τροχαίο Βουλιαγμένη: Εντοπίστηκε η συνοδηγός στην Corvette
24.02.20 , 15:27 Τροχαίο Μανωλάδα: Δύο νεκροί- Ο ένας είχε βαπτίσει την κόρη του νωρίτερα
24.02.20 , 16:00 Κορωνοϊός: Toυς 6 έφτασαν οι νεκροί στην Ιταλία - Αυξάνονται τα κρούσματα
25.02.20 , 10:44 Κατερίνα Καραβάτου: Η αναπάντεχη παρέμβαση της πεθεράς της στους «Κου Κου»!
24.02.20 , 18:48 Σίσσυ Χρηστίδου: Έξαλλη με follower - «Ε9 κάνεις;»
22.02.20 , 08:21 Θάνατος 24χρονης από νευρική ανορεξία: «Έτρωγε μία φορά την εβδομάδα»
25.02.20 , 13:22 Κορωνοϊός: Τα σενάρια εκτάκτου ανάγκης της κυβέρνησης – Το πιο εφιαλτικό
22.02.20 , 08:18 MasterChef: Ποιος είναι ο παίκτης που αποχώρησε;
24.02.20 , 16:46 Σκορδά: Η φωτογραφία απ' την Ιταλία και η αντανάκλαση του συντρόφου της
24.02.20 , 07:39 Θεσσαλονίκη: Παραδόθηκε ο ντελιβεράς που σκότωσε τον πρώην εργοδότη του
24.02.20 , 22:08 Μητέρα Γιολάντας: «Θα ζητήσουμε την εκταφή του κοριτσιού μου»
22.02.20 , 14:08 Νότης Σφακιανάκης: Λιποθύμησε πάνω στην πίστα!
Back to Top