Τα ισχυρότερα μελτέμια των τελευταίων 15 ετών

Τα ακραία χαρακτηριστικά των ανέμων που επικράτησαν τις τελευταίες ημέρες και δυσκόλεψαν σημαντικά την αντιμετώπιση των μεγάλων δασικών πυρκαγιών ανέλυσε στην ΕΡΤ ο διευθυντής Ερευνών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, Κώστας Λαγουβάρδος.

Φωτιά στη Δυτική Αττική: Στον οικισμό της Αγίας Σκέπης οι φλόγες

Όπως τόνισε, τα μελτέμια που σημειώθηκαν δεν ήταν απλώς ένα συνηθισμένο καλοκαιρινό φαινόμενο, αλλά παρουσίασαν «ακραία συμπεριφορά», με τις ταχύτητες των ανέμων να συγκαταλέγονται στις μεγαλύτερες που έχουν καταγραφεί τα τελευταία 10 έως 15 χρόνια.

«Τα μελτέμια είναι συνηθισμένα αυτή την εποχή, αλλά οι ταχύτητες που είδαμε κυρίως τις προηγούμενες ημέρες ήταν πραγματικά πάρα πολύ μεγάλες. Ήταν από τις μεγαλύτερες εντάσεις μελτεμιών που έχουμε δει τουλάχιστον την τελευταία 15ετία», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Meteo: Ρεκόρ ανέμων σε Αττική και Κρήτη

Σύμφωνα με την ομάδα του Meteo της μονάδας του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, η πρόσφατη περίοδος χαρακτηρίζεται ως ένα από τα ισχυρότερα επεισόδια μελτεμιών των τελευταίων 15 ετών.

Φωτιές: Αποζημίωση 100% για καμένα σπίτια και επίδομα ενοικίου έως 500 ευρώ

Η ανάλυση βασίστηκε σε δεδομένα από μετεωρολογικούς σταθμούς με πολυετή λειτουργία σε Αττική και νότια Κρήτη, περιοχές όπου τα μελτέμια εμφανίζονται συχνότερα κατά τους θερινούς μήνες.

Στον Φουρφουρά Αμαρίου Ρεθύμνου καταγράφηκε στις 29 Ιουλίου 2026 μέγιστη ριπή ανέμου 111 χλμ./ώρα, η υψηλότερη θερινή τιμή από την έναρξη λειτουργίας του σταθμού το 2010.

Στον Πλακιά Αγίου Βασιλείου Ρεθύμνου, στις 30 Ιουλίου, η μέγιστη ριπή έφτασε τα 114 χλμ./ώρα, αποτελώντας επίσης ιστορικό θερινό ρεκόρ για τον συγκεκριμένο σταθμό.

Εικόνες καταστροφής από τις πυρκαγιές: Καμμένα σπίτια και στάχτη περιουσίες

Στην Πεντέλη, ο σταθμός του Εθνικού Αστεροσκοπείου κατέγραψε στις 31 Ιουλίου ριπή 108 χλμ./ώρα, τη δεύτερη υψηλότερη καλοκαιρινή τιμή από το 2013. Παράλληλα, σε δεύτερο σταθμό στην κορυφή της Πεντέλης καταγράφηκε εντυπωσιακή ριπή 150 χλμ./ώρα, αν και η μικρή διάρκεια λειτουργίας του δεν επιτρέπει μακροχρόνια σύγκριση.

Αντίστοιχα, στην Πάρνηθα η μέγιστη ριπή έφτασε τα 109 χλμ./ώρα, ενώ στην Παξιμάδα Καρύστου καταγράφηκε επίσης τιμή 150 χλμ./ώρα, η μεγαλύτερη θερινή καταγραφή από την έναρξη λειτουργίας του σταθμού το 2013.

Γιατί οι άνεμοι δυσκόλεψαν τόσο τις πυρκαγιές

Ο Κώστας Λαγουβάρδος εξήγησε ότι η ένταση των ανέμων ήταν ένας από τους βασικούς παράγοντες που επιβάρυναν την κατάσταση στα ενεργά μέτωπα.

Όπως σημείωσε, οι προγνώσεις είχαν δείξει αρκετές ημέρες πριν ότι επρόκειτο για ένα ιδιαίτερα δύσκολο ανεμολογικό επεισόδιο, επιτρέποντας στις αρμόδιες αρχές να βρίσκονται σε αυξημένη ετοιμότητα.

Οι συγκεκριμένοι άνεμοι παρουσιάζουν χαρακτηριστικά που κάνουν τις πυρκαγιές πιο επικίνδυνες: έχουν μεγάλη διάρκεια, δεν εξασθενούν σημαντικά κατά τη διάρκεια της νύχτας και σε πολλές περιοχές ενισχύονται από το ανάγλυφο, αποκτώντας έντονα ριπαίο χαρακτήρα.

Λαγουβάρδος: «Μπορεί να είναι μια Megafire»

Ο διευθυντής Ερευνών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών αναφέρθηκε και στον όρο «Megafire», εξηγώντας ότι πρόκειται για έναν χαρακτηρισμό που χρησιμοποιείται για πυρκαγιές, οι οποίες ξεπερνούν τα 100.000 στρέμματα καμένης έκτασης.

«Πιθανότατα θα είναι αυτή η πυρκαγιά», ανέφερε χαρακτηριστικά, όταν ρωτήθηκε αν το ενεργό μέτωπο στη Δυτική Αττική μπορεί να ενταχθεί στην κατηγορία των μεγάλων πυρκαγιών τύπου Megafire.

Όπως εξήγησε, ο χαρακτηρισμός αυτός δεν αφορά μόνο την έκταση που καταλαμβάνει μια φωτιά, αλλά συνολικά τα χαρακτηριστικά της εξέλιξής της, καθώς τέτοιου μεγέθους πυρκαγιές μπορούν να αναπτύξουν ιδιαίτερα δυναμική συμπεριφορά και να επηρεαστούν καθοριστικά από τις καιρικές συνθήκες.

Η κλιματική κρίση αυξάνει τον κίνδυνο

Στην επιστημονική ανάλυση του Meteo επισημαίνεται ότι η κλιματική αλλαγή φαίνεται να επηρεάζει σταδιακά τα χαρακτηριστικά των μελτεμιών στην Ανατολική Μεσόγειο.

Ο συνδυασμός ισχυρών και παρατεταμένων ανέμων με τις υψηλές θερμοκρασίες δημιουργεί ένα ιδιαίτερα εύφλεκτο περιβάλλον, καθώς η εξάτμιση της υγρασίας από το έδαφος επιταχύνεται και η βλάστηση γίνεται πιο εύκολη καύσιμη ύλη.

Ο κ. Λαγουβάρδος ανέφερε ότι τις επόμενες ημέρες αναμένεται αποκλιμάκωση των ανέμων, με πιο διαχειρίσιμες ταχύτητες. Ωστόσο, προειδοποίησε ότι όσο υπάρχουν ενεργά μέτωπα, ακόμη και μικρότερης έντασης άνεμοι μπορούν να προκαλέσουν προβλήματα.

«Μια νέα πυρκαγιά θα μπορούσε να ελεγχθεί πιο εύκολα με ασθενέστερους ανέμους. Όταν όμως υπάρχει ήδη μεγάλη φωτιά σε εξέλιξη, χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή», ανέφερε.

Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η χώρα βρίσκεται μπροστά σε μια δύσκολη περίοδο, καθώς ο Αύγουστος αποτελεί παραδοσιακά μήνα υψηλού κινδύνου για μεγάλες πυρκαγιές, με τον συνδυασμό ζέστης, ξηρασίας και ανέμων να παραμένει κρίσιμος παράγοντας.