Ένας μοναχικός πιγκουίνος και η προσωπική του πορεία μακριά από την αποικία του έχει γίνει viral τον τελευταίο καιρό στα social media. Οι χρήστες τον αποκαλούν «Ο μηδενιστής πιγκουίνος» και αυτή η μοναχική του πορεία προς τα βουνά έχει συγκινήσει και έχει εμπνεύσει πολλούς.
Αφορμή για το νέο trend στο διαδίκτυο είναι ένα απόσπασμα από το ντοκιμαντέρ του Werner Herzog «Encounters at the End of the World (2007)», το οποίο καταγράφει τα ταξίδια του στην Ανταρκτική και τους ανθρώπους που συναντά εκεί.
Στο απόσπασμα αυτό ένας πιγκουίνος Αντελί φαίνεται να περπατά περίπου 70 χιλιόμετρα προς το εσωτερικό της Ανταρκτικής, μακριά από την αποικία και την πηγή της τροφής του, δηλαδή να κατευθύνεται προς τον θάνατό του.
Οι πιγκουίνοι μένουν κοντά στη θάλασσα και στους ομοίους τους, κάτι που κάνει τη συμπεριφορά του μικρού πιγκουίνου ενδιαφέρουσα. Ο Herzog στο ντοκιμαντέρ του περιγράφει την πορεία του πιγκουίνου ως μια «πορεία θανάτου», υπονοώντας ότι είναι απίθανο να επιβιώσει από αυτή τη διαδρομή στην ενδοχώρα.
«Αγκάλιασε τον πιγκουίνο»
Το trend του «Μηδενιστή Πιγκουίνου» κορυφώθηκε όταν ο Λευκός Οίκος ανάρτησε μια εικόνα δημιουργημένη με AI, στην οποία ο Ντόναλντ Τραμπ περπατά αγκαλιά με τον πιγκουίνο προς τη Γροιλανδία.
Στην εικόνα αυτή ο πιγκουίνος κρατά την αμερικανική σημαία, ενώ στα βουνά προς τα οποία κατευθύνεται φαίνεται η σημαία της Γροιλανδίας με τη λεζάντα «Αγκάλιασε τον Πιγκουίνο».
Βέβαια ο Λευκός Οίκος «έφαγε» ανελέητο τρολλάρισμα από τους χρήστες του διαδικτύου, καθώς στη Γροιλανδία δεν υπάρχουν πιγκουίνοι. Οι πιγκουίνοι ζουν στο Νότιο Ημισφαίριο, κυρίως στην Ανταρκτική.
«Ο Μηδενιστής Πιγκουίνος»: Σύμβολο σύγχρονου burnout και υπαρξιακής κρίσης;
Εκατομμύρια χρήστες μοιράστηκαν το βίντεο, κάνοντας τις δικές τους ερμηνείες. Πολλοί βλέπουν στις κινήσεις του πιγκουίνου ένα σύμβολο υπαρξιακής κρίσης, επαγγελματικής εξουθένωσης (burnout) και ήσυχης εξέγερσης.
Πολλοί ταυτίζονται με τη μοναχική του πορεία ως μεταφορά του «quiet quitting», της ανάγκης δηλαδή να φύγουν από την κουλτούρα του ασταμάτητου μόχθου και τις κοινωνικές προσδοκίες.
Κάποιοι αποδίδουν ανθρώπινα συναισθήματα στο πουλί, χαρακτηρίζοντάς το «επαναστάτη» ή «μηδενιστή» που ανακάλυψε τον «άνθρωπο μέσα του» και επέλεξε τη λήθη αντί της ρουτίνας.
Ειδικοί αναφέρουν ότι ο μηδενισμός απορρίπτει το εγγενές νόημα της ζωής κι έτσι το άσκοπο, αυτοκαταστροφικό ταξίδι του πιγκουίνου αποτυπώνει τέλεια αυτή τη διάθεση.
«Το trend βρίσκει απήχηση γιατί αγγίζει τις σύγχρονες αγωνίες και την επιθυμία απεμπλοκής από τις κοινωνικές πιέσεις», λένε οι ψυχολόγοι.
Γιατί όμως ο μικρός πιγκουίνος έγινε viral;
Οι πιθανοί λόγοι, σύμφωνα με τους ειδικούς είναι:
- Ταύτιση: Ο κόσμος συνδέεται με τη μοναχική πορεία και την αντιληπτή απελπισία.
- Χιούμορ: Η απόδοση ανθρώπινων συναισθημάτων σε έναν πιγκουίνο έχει κάτι το κωμικό.
- Καθολικότητα: Το αίσθημα του να νιώθεις χαμένος και να θες να φύγεις είναι παγκόσμιο.
Επιστήμη vs Meme: Η πραγματική ιστορία
Αντιμετωπίζει όμως όντως ο πιγκουίνος υπαρξιακή κρίση και οδεύει προς την αυτοκτονία; Μάλλον όχι. Το meme «Μηδενιστής Πιγκουίνος» έγινε viral γιατί οι άνθρωποι προβάλλουν τα δικά τους συναισθήματα στο αργό, μοναχικό περπάτημά του.
Το ίντερνετ τον αντιμετωπίζει σαν… φιλόσοφο, όμως οι επιστήμονες εξηγούν ότι πρόκειται για ένα τραγικό σφάλμα προσανατολισμού.
Προς απογοήτευση του κοινού των social media που αναζητά μια βαθύτερη και πιο συμβολική ερμηνεία στην πορεία του πιγκουίνου, τα χαριτωμένα ζωάκια δεν έχουν υπαρξιακές και φιλοσοφικές σκέψεις ή ανησυχίες.
Η εξήγηση είναι πολύ πιο απλή. Σύμφωνα με τους επιστήμονες οι πιγκουίνοι μπορεί να αποπροσανατολιστούν λόγω ασθένειας, τραυματισμών ή φυσιολογικών προβλημάτων. Έτσι μπορεί να κινηθούν προς την ενδοχώρα, όπου τελικά πεθαίνουν.
Ειδικοί του ντοκιμαντέρ, όπως ο ερευνητής πιγκουίνων δρ. David Ainley, εξηγούν ότι ο πιγκουίνος κατευθύνεται στο εσωτερικό της ηπείρου, αντιμετωπίζοντας βέβαιο θάνατο από ασιτία, εξάντληση ή παγωνιά, χωρίς τροφή ή υποστήριξη αποικίας μπροστά του. Ακόμη κι αν επέστρεφε στην ομάδα, πιθανότατα θα επαναλάμβανε την ίδια πορεία, άρα το τέλος του ήταν προδιαγεγραμμένο.
Για τους χρήστες του διαδικτύου πάλι ο πιγκουίνος αντικατοπτρίζει τη μοντέρνα ζωή. Όλοι κινούνται σε γρήγορους ρυθμούς, ακολουθούν ρουτίνες και ξαφνικά εμφανίζεται κάποιος που απλά φεύγει. Όχι γιατί είναι γενναίος, όχι γιατί είναι σοφός, αλλά γιατί μερικές φορές η ζωή δε βγάζει κανένα νόημα. Κι έτσι η απόφαση του πιγκουίνου μένει αξέχαστη.
Στην πραγματικότητα όμως ο «Μηδενιστής Πιγκουίνος» δεν είναι ούτε φιλόσοφος, ούτε επαναστάτης. Είναι απλά ένα ζώο που ακολουθεί μπερδεμένα ένστικτα. Όμως το διαδίκτυο τον έκανε σύμβολο σύγχρονων συναισθημάτων και αυτό μάλλον λέει περισσότερα για εμάς, παρά για τον πιγκουίνο.
Κάποιες φορές λοιπόν ένας πιγκουίνος που περπατά προς τα βουνά είναι απλά ένας πιγκουίνος και κάποιες άλλες είναι μια διάθεση, με την οποία ταυτιζόμαστε.