​Σε αδιέξοδο είναι επιχειρήσεις και φορολογούμενοι οι οποίοι βρίσκονται στην πολύ δυσάρεστη θέση να περιμένουν το δημόσιο να τους επιστρέψει φόρους που δεν έπρεπε να έχουν πληρώσει. Οι προθεσμίες που έχουν τεθεί για την επιστροφή περνούν, αλλά οι φορολογούμενοι δεν εισπράττουν αυτά που δικαιούνται. Και οι τρόποι αντίδρασής τους, δυστυχώς είναι περιορισμένοι.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αυθαιρεσίας του δημοσίου όσον αφορά τις καθυστερήσεις στις επιστροφές φόρων είναι η καθυστέρηση στην επιστροφή του φόρου προστιθέμενης αξίας. Αν και το υπουργείο Οικονομικών έχει εκδώσει εγκύκλιο σύμφωνα με την οποία η επιστροφή ΦΠΑ θα πρέπει να γίνεται το αργότερο εντός 90 ημερών από την ημερομηνία υποβολής της σχετικής αίτησης. Τα στοιχεία, ωστόσο, της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων αποδεικνύουν ότι οι εντολές αυτές δεν έχουν γίνει πράξη. Ο μέσος χρόνος αναμονής για την επιστροφή ΦΠΑ ανέρχεται σε 291 ημέρες, δηλαδή περίπου 10 μήνες, ενώ υπάρχουν και εφορίες οι οποίες καθυστερούν έως και 1256 ημέρες, δηλαδή περίπου 3,5 χρόνια.

Οι καθυστερήσεις δεν παρατηρούνται μόνο στην επιστροφή του ΦΠΑ. Παρατηρούνται και σε άλλους φόρους όπως ε��ναι οι επιστροφές προκαταβολών φόρων ή φόρου που προκύπτει από την επανεκκαθάριση δηλώσεων φορολογίας επιχειρήσεων. Το ερώτημα είναι τι μπορούν να κάνουν οι φορολογούμενοι και οι επιχειρήσεις όταν το δημόσιο καθυστερεί να τους επιστρέψει ποσά από φόρους τα οποία δικαιούνται.

«Το πρώτο που μπορεί να κάνει είναι να υποβάλλει μια αίτηση στην εφορία για την επίσπευση της επιστροφής του φόρου», λέει στο capital.gr ο φοροτεχνικός κος Βαγγέλης Καραγρηγορίου. «Πρόκειται για μια κίνηση η οποία δεν είναι σίγουρο ότι θα φέρει αποτέλεσμα». Τουλάχ��στον, όμως, θα δώσει ένα επιπλέον επιχείρημα στον φορολογούμενο για τις κινήσεις που πρόκειται να κάνει στη συνέχεια.

Το επόμενο βήμα είναι δαπανηρό και χρονοβόρο. Είναι η προσφυγή στη δικαιοσύνη με κατάθεση αγωγής εναντίον της υπηρεσίας που καθυστερεί στην προκειμένη περίπτωση την επιστροφή του φόρου, όπως είναι η εφορία. Ακόμη και στην περίπτωση που ο φορολογούμενος μετά την κατάθεση της αγωγής εισπράξει το φόρο, δικαιούται να ζητήσει την καταβολή τόκων για την καθυστέρηση.

Να σημειωθεί, ότι για αιτήσεις επιστροφής φόρων που έχουν υποβληθεί έως και το τέλος του 2012 δεν προβλέπεται από το νόμο η έντοκη καταβολή των επιστροφών φόρων. Ωστόσο, για τις αιτήσεις που υποβάλλονται από την 1η Ιανουαρίου 2013 και μετά προβλέπεται, σύμφωνα με τον νέο Κώδικα Φορολογικών Διαδικασιών, έντοκη καταβολή εφόσον ο φόρος επιστραφεί με καθυστέρηση άνω των 90 ημερών. Μάλιστα έντοκη περίοδος θεωρείται και το πρώτο τρίμηνο της καθυστέρησης και το ετήσιο επιτόκιο έχει οριστεί στο επιτόκιο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, προσαυξημένο κατά 5,75% (σημερινό συνολικό επιτόκιο 5,80%).

Στο παρελθόν έχουν υπάρξει και δικαστικές αποφάσεις με τις οποίες επεστράφησαν εντόκως φόροι για τους οποίους οι σχετικές αιτήσεις είχαν υποβληθεί και πριν το 2013.