​Η διάσπαση του ΣΥΡΙΖΑ, με την ίδρυση της «Λαϊκής Ενότητας», δεν είναι παρά ένα ακόμη επεισόδιο στο σήριαλ των πολυδιασπάσεων στην παραδοσιακή και μη Αριστερά, που ξεκινούν από τη δεκαετία του 1920. Και δείχνουν ότι οι καυγάδες και οι αποσχίσεις υπάρχουν στο "DNA" των αριστερών κομμάτων.

Βεβαίως έχουν γίνει και ορισμένες –μάλλον βραχύβιες- επανάσυγκολλήσεις, κυρίως εκλογικού χαρακτήρα, αλλά και θεαματικές προσχωρήσεις στα λεγόμενα αστικά κόμματα.

Αν θεωρήσουμε ως αφετηρία της επίσημης Αριστεράς στην Ελλάδα, την ίδρυση του ΚΚΕ, ως ΣΕΚΕ, το 1918, τότε το… γαϊτανάκι των διασπάσεων ξετυλίγεται εννιά χρόνια μετά.

1927- ΔΙΑΓΡΑΦΗ ΤΡΟΤΣΚΙΣΤΩΝ

Το 1927, διαγράφονται οι τροτσκιστές, με επικεφαλής τον πρώην γραμματέα του ΚΚΕ Παντελή Πουλιόπουλο, καθώς επίσης και άλλοι δύο πρώην ηγέτες του κόμματος, ο Γιάννης Κορδάτος και ο Λευτέρης Σταυρίδης. Στους τροτσκιστές αργότερα θα ενταχθούν ο νεαρός τότε Ανδρέας Παπανδρέου και ο φιλόσοφος Κορνήλιος Καστοριάδης.

1931- Η ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΔΙΕΘΝΗΣ ΚΑΤΑΡΓΕΙ ΤΗΝ ΗΓΕΣΙΑ ΤΟΥ ΚΚΕ

Το Φθινόπωρο του 1931 η Κομμουνιστική Διεθνής καταργεί την ηγεσία του ΚΚΕ, τα μέλη της οποίας σταδιακά αδρανοποιούνται ή αποχωρούν, και τοποθετεί νέα, υπό το Νίκο Ζαχαριάδη.

1939- ΤΑ ΔΥΟ ΚΚΕ

Το 1939, λειτουργούν στην παρανομία δύο… ΚΚΕ, τα οποία αλληλοκατηγορούνται για χαφιεδισμό και για εξάρτηση από την ασφάλεια του καθεστώτος Μεταξά.

Τη μια πλευρά στηρίζει ο Νίκος Ζαχαριάδης και την άλλη ο Νίκος Πλουμπίδης, ο οποίος συνελήφθη και εκτελέστηκε.

1964- ΑΠΟΧΩΡΗΣΗ ΜΑΟΪΚΩΝ

Το μέτωπο στις σχέσεις Σοβιετικής Ένωσης και Κίνας επηρεάζει το ΚΚΕ, καθώς το 1964 αποχωρούν οι μαοϊκοί που ιδρύουν την ΟΜΛΕ.

1968- Η ΜΕΓΑΛΗ ΔΙΑΣΠΑΣΗ

Το 1968 αποχωρούν από το ΚΚΕ οι λεγόμενοι «ανανεωτικοί ευρωκομμουνιστές» που ζητούν αυτονομία από τη Μόσχα και ιδρύουν το ΚΚΕ (Εσωτερικού) με ηγέτη τον Μπάμπη Δρακόπουλο.

1974- Η ΠΡΩΤΗ ΕΠΑΝΑΣΥΓΚΟΛΛΗΣΗ

Έξι χρόνια μετά, ΚΚΕ και ΚΚΕ (Εσωτερικού), μαζί με την ΕΔΑ κι άλλα μικρότερα σχήματα, συνεργάζονται στις εκλογές του 1974. Η «Ενωμένη Αριστερά» που σχημάτισαν διαλύεται την επομένη των εκλογών.

1988- Η ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΠΑΝΕΝΩΣΗ

Με βάση το πόρισμα ΚΚΕ-ΕΑΡ (η οποία αποτέλεσε τη μετεξέλιξη του ΚΚΕ εσωτερικού), υπό τις ηγεσίες Χαρίλαου Φλωράκη και Λεωνίδα Κύρκου, δημιουργείται το 1988, ως μέτωπο, ο Συνασπισμός της Αριστεράς και της Προόδου, με συμμετοχή και μικρότερων κομμάτων.

1989- Η ΙΔΡΥΣΗ ΤΟΥ ΝΑΡ

Η συμμετοχή του ΚΚΕ, το 1989, στο πλαίσιο του Συνασπισμού, στις κυβερνήσεις Τζαννετάκη με τη Νέα Δημοκρατία, και Ζολώτα, με Νέα Δημοκρατία και ΠΑΣΟΚ, προκαλούν την αποχώρηση της «αριστερής» πτέρυγας του ΚΚΕ, που ιδρύουν το ΝΑΡ. Ανάμεσά τους ο Κώστας Κάππος, και ο σημερινός υπουργός Εξωτερικών, Νίκος Κοτζιάς.

1991- Η ΔΕΥΤΕΡΗ ΔΙΑΣΠΑΣΗ

Η απόφαση του Συνασπισμού να μετατραπεί σε ενιαίο κόμμα, δυο μόλις χρόνια μετά την ίδρυσή του, προκαλεί διάσπαση στο ΚΚΕ. Στο συνέδριο του 1991, η Αλέκα Παπαρήγα εκλέγεται γενική γραμματέας με μόλις τρεις ψήφους διαφορά από το Γιάννη Δραγασάκη, με αποτέλεσμα να αποχωρήσει από το κόμμα η λεγόμενη «ανανεωτική» πτέρυγα, και να μείνει στον Συνασπισμό.

Διασπάσεις είχαμε όμως και στον χώρο που κάλυψε αρχικά το ΚΚΕ (Εσωτερικού).

1978- Η ΑΠΟΧΩΡΗΣΗ ΤΗΣ Β’ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗΣ

Δέκα χρόνια μετά την ίδρυσή του, αποχωρούν κατά τη δεύτερη πανελλαδική συνδιάσκεψη του 1978, τα μέλη της Νεολαίας Ρήγας Φεραίος που διαφωνούσαν με τη φιλοευρωπαϊκή πολιτική της ηγεσίας. Ανάμεσά τους ο σημερινός βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας Χρύσανθος Λαζαρίδης, και ο Παναγιώτης Παναγιώτου, μετέπειτα στέλεχος του ΠΑΣΟΚ και της ΔΗΜΑ��.

1988- Η ΙΔΡΥΣΗ ΤΟΥ ΚΚΕ (Εσωτερικού- Ανανεωτική Αριστερά).

Το 1988 τα στελέχη που διαφωνούν με την ένταξη της ΕΑΡ στο Συνασπισμό, αποχωρούν και ιδρύουν το ΚΚΕ (Εσωτερικού- Ανανεωτική Αριστερά) που μετονομάζεται αργότερα ΑΚΟΑ. Ανάμεσά τους ο Γιάννης Μπανιάς και ο Νίκος Βούτσης. Η ΑΚΟΑ εντάχθηκε στον Συνασπισμό στις εκλογές του 2000, αφού νωρίτερα ένα κομμάτι της, υπό το Νίκο Μπίστη, αποχώρησε και ίδρυσε την ΑΕΚΑ, η οποία κατόπιν εντάχθηκε στο ΠΑΣΟΚ.

ΦΙΛΛΕΡ 2010- Η ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΔΗΜΑΡ

Το 2010 αποχώρησε από τον ΣΥΡΙΖΑ, όπως είχε μετονομαστεί ο Συνασπισμός, η «ανανεωτική» του πτέρυγα, υπό το Φώτη Κουβέλη, και ιδρύει τη ΔΗΜΑΡ, η οποία δυο χρόνια μετά, μετέχει για περίπου ένα χρόνο, στην τρικομματική κυβέρνηση Σαμαρά.

2015- Η ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΛΑΕ

Ο ΣΥΡΙΖΑ, υπό την ηγεσία του Αλέξη Τσίπρα, τον Ιούλιο του 2013 μετατρέπεται σε ενιαίο κόμμα και απορροφά σχεδόν όλες τις διάφορες συνιστώσες του. Δυο χρόνια μετά, στις 21 Αυγούστου του 2015, η Αριστερά διασπάται ξανά, αφού ο Παναγιώτης Λαφαζάνης φτιάχνει νέο κόμμα.
Πολλές δεκάδες είναι οι διασπάσεις στον χώρο της Άκρας Αριστεράς, με πιο χαρακτηριστικές αυτές της ΟΜΛΕ, από την οποία αρχικά αποχώρησε το 1974 το ΚΚΕ Μ-Λ (με κεφαλαία), και ακολούθησε το 1976 η διάσπαση σε ΚΚΕ μ-λ (με μικρά) και Μ-Λ ΚΚΕ. Ακολούθησαν όμως αρκετές ακόμη διασπάσεις, με πιο χαρακτηριστικές την ίδρυση του Μ-Λ ΚΚΕ (ανασυγκροτημένου), αλλά και της Ασυνέχειας που μετεξελίχθηκε στην ΚΟΕ, η οποία αφού διασπάστηκε δυο φορές ακόμη, εντάχθηκε στον ΣΥΡΙΖΑ. Για να αποχωρήσει πριν από μια εβδομάδα, χωρίς μέχρι τώρα να ενταχθεί στη «Λαϊκή Ενότητα». Ωστόσο ΚΚΕ -ΜΛ και ΜΛ-ΚΚΕ κατέβηκαν μαζί στις τελευταίες εκλογές.

Ορισμένα από τα κόμματα και οργανώσεις της Άκρας Αριστεράς συνέβαλαν στην ίδρυση του ΣΥΡΙΖΑ, ενώ άλλα ίδρυσαν την ΑΝΤΑΡΣΥΑ. Ορισμένα πάντως συνεχίζουν τη μοναχική τους πορεία, επιλέγοντας την ιδεολογική και πολιτική τους «καθαρότητα».

Πάντως δεκάδες κόμματα που προέκυψαν από πολυδιασπάσεις της Άκρας Αριστεράς, αποτέλεσαν δεξαμενή ανάδειξης πολιτικών.

Από το ΕΚΚΕ προέρχονται ο Στέλιος Κούλογλου, ο Θόδωρος Τσουκάτος, αλλά και ο περιφερειάρχης Πελοποννήσου Πέτρος Τατούλης. Καθώς επίσης ο Θάνος και ο Ανδρέας Μικρούτσικος και ο Αντώνης Καφετζόπουλος.

Από την Οργάνωση Σοσιαλιστική Επανάσταση (ΟΣΕ), ο σημερινός υπουργός Θόδωρος Δρ��τσας και από την Κομμουνιστική Οργάνωση Μαχητής, η Τασία Χριστοδουλοπούλου, αλλά και ο Μίμης Ανδρουλάκης.

Από την ΚΟΕ ο ξάδελφος του πρωθυπουργού και σημερινός γενικός γραμματέας Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων, Γιώργος Τσίπρας.

Όσο για τις αιτίες των διασπάσεων; Πάμπολλες και ποικίλες. Κοινό μυστικό είναι ότι ένα κόμμα της Άκρας Αριστεράς, διασπάστηκε, όταν τα μισά μέλη του συμμετείχαν σε ερωτικό όργιο στην κεντρική Εύβοια και τα υπόλοιπα, που είχαν αποκλειστεί και δεν ενημερώθηκαν σχετικά, μόλις το έμαθαν, αποχώρησαν.

Του Γιάννη Ευσταθίου