Τις θέσεις της για το υπό συζήτηση νομοσχέδιο του Υπουργείου Δικαιοσύνης, εξηγεί σε ενημερωτικό της σημείωμα (non paper) η Κυβέρνηση, για το οποίο υποστηρίζει ότι «εξανθρωπίζει το σωφρονιστικό σύστημα και το εναρμονίζει με τα ευρωπαϊκά δεδομένα». Εξαπολύει παράλληλα επίθεση στην διακυβέρνηση Σαμαρά για τις «παραδόσεις του Διαφωτισμού και του Ανθρωπισμού τις οποίες προκλητικά καταπάτησε η μνημονιακή κυβέρνηση Σαμαρά, χωρίς σε καμία περίπτωση να καταστήσει την κοινωνία πιο ασφαλή» και υποστηρίζει ότι «δυστυχώς, η ΝΔ επιμένει και σήμερα στη χρεοκοπημένη γραμμή της ακροδεξιάς κινδυνολογίας που μόνο ζημιά προκαλεί στον τόπο».

Η κυβέρνηση αναφέρει στο non paper ότι ο υπερπληθυσμός, η υποχρηματοδότηση και η περιφρόνηση για τα ανθρώπινα δικαιώματα οδήγησαν στο να αποτελούν οι φυλακές ντροπή για την κοινωνία μας και ότι είναι μόνο κατ’ όνομα «σωφρονιστικά καταστήματα» και «ειδικά στη μνημονιακή περίοδο η κατάσταση ξεπέρασε κάθε προηγούμενο». Σε αντιδιαστολή επισημαίνει ότι κεντρικός άξονας του κυβερνητικού έργου είναι η προάσπιση των ανθρώπινων δικαιωμάτ��ν, του κράτους δικαίου και της έννομης τάξης.

Για την κατάργηση των φυλακών τύπου Γ αναφέρει ότι «αυτού του είδους οι φυλακές αντίκεινται στα θεμέλια του κράτους δικαίου αφού διαφοροποιούσαν τη μεταχείριση των κρατουμένων με βάση το αδίκημα για το οποίο κατηγορούνταν ή είχαν καταδικαστεί. Στην πράξη αφαιρούσαν βασικά δικαιώματα των κρατουμένων χωρίς να καθιστούν τις φυλακές πιο ασφαλείς».

Σχετικά με το νομοσχέδιο επίσης σημειώνει ότι αυτό καθορίζει ευνοϊκότερες προϋποθέσεις για την υπό όρους απόλυση κρατουμένων με σκοπό την αποσυμφόρηση των φυλακών και το χαρακτηρίζει «πολύ σημαντικό μέτρο, αν δούμε την κατάσταση στις φυλακές, όπου το «στοίβαγμα» ανθρώπων έχει πάρει εκρηκτικές διαστάσεις προσβά��λοντας ευθέως την ανθρώπινη αξιοπρέπεια».

Όπως διευκρινίζεται, με την υποδομή των φυλακών να ανέρχεται σε 9.800 θέσεις, το 2006 κρατούνταν 9.960, ενώ το 2014 περίπου 12.000, ενώ το 2013 η Ελλάδα κατείχε την τρίτη θέση υπερπλήρωσης της χωρητικότητας σε πανευρωπαϊκό επίπεδο. «Τη σοβαρότητα του προβλήματος έχει τεκμηριώσει, μεταξύ άλλων, και η τελευταία έκθεση της ευρωπαϊκής Επιτροπής Πρόληψης των Βασανιστηρίων» αναφέρεται στο non paper.

Αναφέρεται ακόμα ότι το νομοσχέδιο αντικαθιστά, στις περισσότερες περιπτώσεις, την κράτηση ανηλίκων με αναμορφωτικά και εκπαιδευτικά μέτρα. «Η εμπειρία δείχνει ότι οι φυλακές ανηλίκων είναι φυτώρια εγκληματικότητας, των οποίων οι τρόφιμοι αποκόπτονται οριστικά από την κοινωνία» υποστηρίζει η ��υβέρνηση.

Προσθέτει ακόμη ότι ευνοεί (με αυστηρές προϋποθέσεις όπως διευκρινίζει) την απόλυση υπερήλικων, ασθενών και ανθρώπων με αναπηρία, που η κράτησή τους επιδεινώνει την υγεία τους και οι οποίοι δεν αποτελούν πλέον κίνδυνο για την κοινωνία, λόγω ακριβώς της κατάστασης τους. «Ανάλογες διατάξεις ανθρωπιστικού χαρακτήρα υπάρχουν σε όλα τα ευρωπαϊκά κράτη. Η υπό όρους απόλυση για τις ευάλωτες ομάδες έχει γενικό χαρακτήρα. Θα ήταν «φωτογραφική» μόνο αν εξαιρούσε κάποιους συγκεκριμένους κρατούμενους» απαντά ουσιαστικά στην κριτική από την αντιπολίτευση για την αποφυλάκιση Ξηρού.

Για τις ρυθμίσεις που αφορούν την πιο αποτελεσματική εφαρμογή του νόμου για τα ναρκωτικά («νόμος Ρουπακιώτη», 2013), ο οποίος προκρίνει τη θεραπεία και την απεξάρτηση, αναφέρει ότι σε σύνολο 12.000 περίπου κρατουμένων, οι κρατούμενοι για υποθέσεις ναρκωτικών είναι 2.994, δηλαδή ένας στους τέσσερις!

Τέλος αναφέρεται στην ποινική αντιμετώπιση του bullying. «Με το νομοσχέδιο ποινικοποιείται η επαναλαμβανόμενη σκληρή συμπεριφορά, όχι μόνο αν προκαλεί σωματική κάκωση, αλλά βλάβη σωματικής ή ψυχικής υγείας σε άτομα οποιασδήποτε ηλικίας» επισημαίνεται για το ίδιο θέμα στο non paper.