Πληροφορίες για το πως θα λειτουργήσει ο μηχανισμός αναγκαστικών συστάσεων προς τα κράτη μέλη παρείχε σήμερα η Κομισιόν, με την ευκαιρία της επίσημης έναρξης λειτουργίας της κοινής ακτοφυλακής και συνοριοφυλακής.
Σύμφωνα με την Κομισιόν, σε τακτική βάση και γενικά μία φορά το χρόνο, κατόπιν αιτήματος του Οργανισμού, τα κράτη-μέλη θα παρέχουν πληροφορίες σχετικά με τις ικανότητες και την ετοιμότητά τους να διενεργούν ελέγχους στα εξωτερικά τους σύνορα, με λεπτομέρειες για τη διαθεσιμότητα του προσωπικού, τον τεχνικό εξοπλισμό και, στο μέτρο του δυνατού, τους οικονομικούς πόρους, τις ικανότητες των κρατών μελών για την αντιμετώπιση μεγάλου αριθμού αφίξεων μεταναστών στα σύνορά τους, καθώς και σχέδια έκτακτης ανάγκης για τη διαχείριση των συνόρων.
Οι πληροφορίες θα αξιολογούνται και στη συνέχεια θα εκδίδονται συστάσεις.
Η Κομισιόν αναφέρει ότι «σε ένα δεύτερο στάδιο, σε περίπτωση που το εν λόγω κράτος μέλος παραλείψει να θέσει σε εφαρμογή τις συστάσεις εντός της προθεσμίας που θα ορίζεται, το θέμα θα παραπέμπεται στο διοικητικό συμβούλιο του Οργανισμού για μια νέα απόφαση. Το διοικητικό συμβούλιο θα εκδίδει απόφαση που καθορίζει τα αναγκαία μέτρα που πρέπει να ληφθούν από το κράτος μέλος, με νέα προθεσμία για την εφαρμογή τους. Ως τέταρτο βήμα, σε περίπτωση που το οικείο κράτος μέλος δεν εφαρμόζει την εν λόγω απόφαση, το διοικητικό συμβούλιο ενημερώνει το Συμβούλιο των κρατών μελών και την Κομισιόν».
Το Συμβούλιο μπορεί, ως τελικό στάδιο και με βάση πρόταση της Κομισιόν, να αποφασίσει την άμεση παρέμβαση του Οργανισμού, κάτι που απαιτεί το κράτος μέλος να συνεργάζονται με τον Οργανισμό «για την εφαρμογή των συγκεκριμένων μέτρων, με στόχο την εξάλειψη των ενδεχόμενων κινδύνων για το εύρυθμη λειτουργία του χώρου Σένγκεν».
Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, το Συμβούλιο μπορεί να λάβει απόφαση για την επαναφορά των συνοριακών ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα για διάστημα έως έξι μήνες.
Η απόφαση να ξεκινήσει μια επείγουσα παρέμβαση χωρίς να έχουν λάβει προηγούμενη αίτηση ��πό ένα κράτος μέλος λαμβάνεται μόνο ως έσχατη λύση σε περίπτωση που ένα κράτος μέλος παραλείψει να εφαρμόσει τα μέτρα που συνιστώνται από τον εκτελεστικό διευθυντή και στη συνέχεια εκείνων που αποφασίζονται από το διοικητικό συμβούλιο.
Το Συμβούλιο μπορεί να αποφασίσει να λάβει μια τέτοια απόφαση μόνο ως τελικό βήμα σε περιπτώσεις όταν οι εντοπίζονται τα τρωτά σημεία είναι τέτοιας κλίμακας που ο έλεγχος των εξωτερικών συνόρων από το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος, θεωρείται ότι είναι αναποτελεσματικός σε βαθμό που να διακυβεύεται η λειτουργία του χώρου Σένγκεν.
Το Συμβούλιο θα μπορούσε να λάβει μια τέτοια απόφαση για άμεση παρέμβαση από τον Οργανισμό στις περιπτώσεις όπου:
- ένα κράτος μέλος αδυνατεί να εφαρμόσει τη σύσταση του εκτελεστικού διευθυντή και την επακόλουθη απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου για τον καθορισμό των αναγκαίων μέτρων που πρέπει να ληφθούν από το κράτος μέλος, με προθεσμία για την εφαρμογή τους.
- υπάρχει μια τέτοια απότομη και δυσανάλογη αύξηση της πίεσης στα εξωτερικά σύνορα ενός κράτους μέλους ότι η εύρυθμη λειτουργία του χώρου Σένγκεν τίθεται σε κίνδυνο και
- το κράτος μέλος δεν έχει ζητήσει επαρκή υποστήριξη από τον Οργανισμό.
Βρυξέλλες, του Θάνου Αθανασίου