Ο πρώην πρωθυπουργός της Βρετανίας, Τόνι Μπλερ, ζήτησε συγγνώμη για τον πόλεμο στο Ιράκ, ωστόσο υπερασπίστηκε την απόφασή του περί εμπλοκής του Λονδίνου στις στρατιωτικές επιχειρήσεις και την εισβολή του 2003, μπροστά στις σφοδρές επικρίσεις μετά τη δημοσιοποίηση της σχετικής έκθεσης για τη σύρραξη στην χώρα αυτή.

«Ήταν η δυσκολότερη απόφαση που έλαβα ποτέ (…) την έλαβα καλή τη πίστει. Αναλαμβάνω πλήρως την ευθύνη. Εκφράζω τη λύπη μου, διατυπώνω τη μεταμέλειά μου και ζητάω συγγνώμη», υπογράμμισε ο πρώην επικεφαλής της βρετανικής κυβέρνησης, εμφανώς καταβεβλημένος, κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου που παραχώρησε στο Λονδίνο.

«Η αξιολόγηση που έγινε εκείνη την εποχή βάσει των πληροφοριών των μυστικών υπηρεσιών, η οποία οδήγησε στον πόλεμο, αποδείχθηκε εσφαλμένη. Η επόμενη ημέρα αποδείχθηκε πιο εχθρική, με μεγαλύτερη διάρκεια και περισσότερο αιματηρή απ’ όσο φανταζόμασταν», επεσήμανε ο Μπλερ ενώπιον δημοσιογράφων.

Ο Τόνι Μπλερ απέρριψε πάντως το επιχείρημα ότι η τρομοκρατία που συνταράσσει την υφήλιο σήμερα έχει τις ρίζες της στην επέμβαση στο Ιράκ. Ο ίδιος τόνισε ότι πιστεύει πως ο κόσμος είναι καλύτερος χωρίς τον δικτάτορα του Ιράκ Σαντάμ Χουσεΐν, ο οποίος εκδιώχθηκε από τις δυνάμεις που εισέβαλαν στην χώρα.


Η έκθεση που τον "καίει"

Η στρατιωτική επέμβαση της Δύσης στο Ιράκ ίσως να ήταν απαραίτητη κάποια στιγμή, αλλά τον Μάρτιο του 2003 η απειλή από το καθεστώς του Σαντάμ Χουσεΐν δεν ήταν επικείμενη, σύμφωνα με το πόρισμα της εξαιρετικά επικριτικής έκθεσης της επιτροπής υπό τον σερ Τζον Τσίλκοτ για τις συνθήκες εμπλοκής της Βρετανίας στον πόλεμο στο Ιράκ.

Παρουσιάζοντας τα πορίσματα της επταετούς έρευνάς του, ο σερ Τζον σημείω��ε ότι ο Σαντάμ Χουσεΐν ήταν αναμφισβήτητα ένας βάναυσος δικτάτορας, ωστόσο «η Βρετανία επέλεξε να εμπλακεί στον πόλεμο του Ιράκ πριν εξαντληθούν οι επιλογές για ειρηνικό αφοπλισμό του καθεστώτος – η στρατιωτική δράση εκείνη τη στιγμή δεν ήταν η έσχατη επιλογή».

Ο σερ Τζον είπε ότι η σοβαρότητα της απειλής που αποτελούσε το Ιράκ, ιδίως ως προς τη δυνατότητα άμεσης χρήσης όπλων μαζικής καταστροφής, παρουσιάστηκε από τον τότε Πρωθυπουργό Τόνι Μπλερ «με βεβαιότητα που δεν ήταν δικαιολογημένη». Ταυτόχρονα, οι συνέπειες της εισβολής «υποτιμήθηκαν», ενώ ήταν «εντελώς ανεπαρκής» ο σχεδιασμός για τη μετά-Σαντάμ εποχή.

Ο σερ Τζον ανέφερε μεταξύ άλλων πως όταν έγινε η συνάντηση Μπλερ-Μπους στο Κρόφορντ του Τέξας τον Απρίλιο του 2002 η βασική στρατηγική εξακολουθούσε να είναι ο περιορισμός του Σαντάμ Χουσεΐν.

Ο κ. Μπλερ πρότεινε την επιδίωξη έκδοσης ενός τελεσίγραφου από τα Ηνωμένα Έθνη για συνεργασία του Σαντάμ Χουσεΐν με τους διεθνείς επιθεωρητές όπλων, κάτι που έγινε, ωστόσο τον Ιούλιο, οκτώ μήνες πριν από την εισβολή, ο κ. Μπλερ έγραψε στον Αμερικανό Πρόεδρο ότι θα ήταν μαζί του «ό,τι και αν γινόταν».

Ο σερ Τζον κατηγορεί τον τότε βρετανό πρωθυπουργό ότι ενήργησε αγνοώντας προειδοποιήσεις για τις δυνητικές συνέπειες του πολέμου και υπερβάλλοντας τα στοιχεία για την ιρακινή απειλή, βασιζόμενος αντίθετα υπερβολικά στις δικές του πεποιθήσεις.

Η έκθεση Τσίλκοτ δεν εκφράζει άποψη για το κατά πόσο ήταν νόμιμη η εισβολή, καθώς αυτό είναι ζήτημα που αφορά τη δικαιοσύνη, όπως είπε ο σερ Τζον. Παρόλα αυτά η επιτροπή διαπίστωσε ότι «δεν ήταν καθόλου ικανοποιητικές οι συνθήκες επί των οποίων κρίθηκε ότι δικαιολογούταν νομικά η εισβολή στο Ιράκ». Σημείωσε επίσης ότι η πολιτική έναντι του Ιράκ δε συζητήθηκε στο υπουργικό συμβούλιο.

Ως προς τον ρόλο των υπηρεσιών πληροφοριών ασφαλείας, σημείωσε ότι θα έπρεπε να είχε επισημανθεί στον κ. Μπλερ από την ηγεσία των υπηρεσιών αυτών ότι «δεν υπήρχαν αποδείξεις πέραν αμφιβολίας» για την ικανότητα χρήσης όπλων μαζικής καταστροφής από το ιρακινό καθεστώς, όπως υποστήριξε ο πρώην πρωθυπουργός. «Είναι τώρα ξεκάθαρο ότι οι αποφάσεις για ανάληψη στρατιωτικής δράσης έναντι του Ιράκ λήφθηκαν στη βάση ‘ελαττωματικών’ πληροφοριών ασφαλείας και εκτιμήσεων», α��έφερε ο σερ Τζον.

Σε ό,τι αφορά το σχεδιασμό πέραν του πολέμου, η έκθεση τονίζει ότι οι Βρετανοί υπουργοί είχαν επίγνωση των ανεπαρκών προετοιμασιών των ΗΠΑ τόσο για την εισβολή όσο και για την επόμενη ημέρα στο Ιράκ. Επιπλέον, ο κ. Μπλερ «δεν φρόντισε για ένα ευέλικτο και επαρκές βρετανικό σχέδιο» για τη διαχείριση των συνθηκών μετά την πτώση του Σαντάμ Χουσεΐν. «Ο λαός του Ιράκ έχει υποφέρει πολύ», είπε ο σερ Τζον.