​Ανησυχητικά είναι τα ευρήματα πανευρωπαϊκής έρευνας που δείχνει ότι τα Ελληνόπουλα, είναι πρωταθλητές στο τζόγο, ενώ αύξησαν και την κατανάλωση αλκοόλ, αφού ξεκινούν να πίνουν από τα 13 τους χρόνια.

Η έρευνα ESPAD, υλοποιήθηκε το 2015 σε 35 ευρωπαϊκές χώρες και κατέγραψε τη συμπεριφορά και τις αντιλήψεις των 16χρονων μαθητών, σχετικά με ουσίες όπως ο καπνός, το αλκοόλ, χρήση του διαδικτύου και το τζόγο.

Σύμφωνα με αυτήν, οι Έλληνες έφηβοι μείωσαν το κάπνισμα, παρά το γεγονός ότι μπορούν να βρουν πολύ εύκολα τσιγάρα. Όμως δεν ισχύει το ίδιο για τον τζόγο, αφού διπλάσιοι μαθητές δηλώνουν ότι έχουν στοιχηματίσει στο διαδίκτυο ή σε άλλους χώρους σε σχέση με παιδιά της ίδιας ηλικίας στην υπόλοιπη Ευρώπη.

Επίσης οι Έλληνες μαθητές είναι πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο στη χρήση αλκοόλ.

Το star.gr, μίλησε με την ψυχολόγο , παιδοψυχολόγο και συγγραφέα, Αλεξάνδρα Καππάτου για τα ανησυχητικά αυτά στοιχεία της έρευνας.

panidis-vivliopolio-paidopsychologos-kappatou.jpg
 

Οι λόγοι για τους οποίους ένα Ελληνόπουλο δοκιμάζει αλκοόλ από τα 13

«Οι λόγοι για τους οποίους τα παιδιά καταφεύγουν στην δοκιμή του αλκοόλ είναι πολλοί. Καταρχήν είναι μέσα στα πλαίσια της παρέας στα πάρτι, στις εξόδους κλπ.

Το παιδί στην εφηβεία θέλει να δοκιμάσει νέα πράγματα με στόχο συνήθως να μιμηθεί την παρέα του και να νιώσει πιο μεγάλο. Επίσης οι έφηβοι πολλές φορές ομολογούν πως όταν καταναλώσουν αλκοόλ αισθάνονται πιο κεφάτοι, πιο χαλαροί. Αυτό είναι το μότο των εφήβων… «ότι φτιάχνουμε κεφάλι και έτσι είμαστε μέσα σε όλα». Σε πολλές περιπτώσεις τα παιδιά πειραματίζονται και σταματούν. Όμως υπάρχουν και περιπτώσεις ανησυχητικές», ανέφερε η κυρία Καππάτου.

Πότε θα πρέπει να ανησυχήσει ο γονιός;

«Ο γονιός στις περισσότερες περιπτώσεις δεν γνωρίζει καν ότι το παιδί του πίνει ή ότι μπορεί να έχει μεθύσει. Τα παιδιά που καταναλώνουν αλκοόλ, συνήθως μετά την έξοδό τους πάνε κατευθείαν για ύπνο ή αργούν να γυρίσουν σπίτι. Έτσι οι γονείς δεν αντιλαμβάνονται εύκολα τι συμβαίνει. Μπορούν όμως να το διαπιστώσουν από το πώς μυρίζουν τα ρούχα των παιδιών ή το δωμάτιό τους την επόμενη ημέρα. Επίσης τα παιδιά επειδή φοβούνται να μην τους καταλάβουν οι γονείς, μπορεί μετά το αλκοόλ να καταναλώσουν κάποιο γλυκό ή κάποια τσίχλα που υπερκαλύπτουν την μυρωδιά του ποτού», σημείωσε η κυρία Καππάτου.

Ποιες συγκεκριμένες συμπεριφορές του παιδιού εκπέμπουν SOS

Όπως τόνισε η ψυχολόγος, «ενδείξεις τις οποίες ο υποψιασμένος γονιός θα έπρεπε να λάβει υπόψιν του είναι: όταν το παιδί κουράζεται και αρρωσταίνει εύκολα, όταν συμπεριφέρεται ανεύθυνα και αδιαφορεί για τις υποχρεώσεις του σε σχέση με το παρελθόν, όταν έχει ξεκινήσει να καπνίζει, όταν υπάρχει μεταστροφή στη συμπεριφορά του, όταν δεν έχει καλή επικοινωνία με τους γονείς του, όταν παρουσιάζει σημάδια θλίψης, όταν έχει μεγάλο άγχος και όταν έχει δημιουργήσει φίλους του οποίους δεν γνωρίζουν οι γονείς».

Οι νέοι δεν γνωρίζουν τί σημαίνει πραγματικά “κατανάλωση αλκοόλ”»-Το παιδί κινδυνεύει από πολλά!

Η κυρία Καππάτου υπογραμμίζει στο star.gr ότι «έχει γίνει μόδα στις παρέες των νέων, το ποιος θα πιει περισσότερο στις εξόδους τους και αυτό είναι πάρα πολύ επικίνδυνο γιατί δεν μπορούν να καταλάβουν τις επιπτώσεις που έχει το αλκοόλ. Μπορεί να βλέπουν ένα φίλο τους που έχει κάνει εμετό ή έχει πέσει κάτω, όμως το θεωρούν αστείο. Δεν έχουν ενημέρωση για το τί σημαίνει πραγματικά “κατανάλωση αλκοόλ”».

«Συνεπώς», προσθέτει η ψυχολόγος, «είναι πολύ σημαντικό ο έφηβος να μάθει ότι από το ποτό επηρεάζονται σταδιακά όλοι οι τομείς της ζωής του: πέφτουν οι επιδόσεις του στο σχολείο, μειώνεται η ικανότητα του να συγκεντρωθεί, μπορεί να πέσει θύμα εκμετάλλευσης ενώ έχει πιεί, είναι ευάλωτος στη χρήση ναρκωτικών, μπορεί να εμπλακεί σε μια θανατηφόρα οδήγηση σαν επιβάτης ή σαν οδηγός, κινδυνεύει από σοβαρό τραυματισμό αν πέσει κάτω, ενώ μπορεί να συνευρεθεί σεξουαλικά με αγνώστους χωρίς να πάρει κάποια προφύλαξη».

Βήματα που πρέπει να ακολουθήσει ο γονιός

«Η συζήτηση για το αλκοόλ, πρέπει να ξεκινήσει από την προεφηβεία. Πρέπει να κάνει κουβέντα ο γονιός με το παιδί του, με ηρεμία. Να το ρωτήσει τί το ωθεί να πίνει, τί στάση έχει η παρέα του πάνω στο αλκοόλ. Οι γονείς θα πρέπει να μάθουν στο παιδί να λέει όχι χωρίς να φοβάται πως θα το πουν ξενέρωτο οι φίλοι του.

Επίσης το να απαγορεύσουν τις εξόδους οι γονείς δεν είναι λύση. Μπορούν όμως να εντείνουν την επίβλεψη του παιδιού με διακριτικότητα. Μπορούν και οι ίδιοι να υιοθετήσουν μια συμπεριφορά ενάντια στο αλκοόλ ενώ βασικό είναι να βοηθήσουν το παιδί τους να μην έχει άγχος. Και αυτό γιατί οι περισσότεροι έφηβοι που καταναλώνουν αλκοόλ είναι πολύ αγχώδεις και νιώθουν ότι μόνο έτσι χαλαρώνουν. Πρέπει να υποδείξουμε στο παιδί πιο υγιείς τρόπους χαλάρωσης όπως είναι ο αθλητισμός. Οι γονείς τέλος θα μπορούσαν να προτρέψουν το παιδί να κάνει και άλλες παρέες».

Οι γονείς ΘΕΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ για τα παιδιά

Η κυριά Καππάτου λέει στο star.gr πως «από νωρίς οι γονείς θα πρέπει να είναι ένα θετικό μοντέλο για τα παιδιά. Είναι σημαντικό να προάγουν ένα υγιές μοντέλο ζωής αλλά και να συζητούν για τους κινδύνους των καταχρήσεων. Έτσι δημιουργείται μια κουλτούρα στα παιδιά. Μπορεί να δοκιμάσουν για παράδειγμα πότο, αλλά δεν θα μείνουν σε αυτό».

Από τα 13 τους τα παιδιά τζογάρουν!

«Από τα 13-14έτη ξεκινά η ενασχόληση των παιδιών με τον τζόγο, όχι απαραίτητα τον διαδικτυακό. Μπορεί να πηγαίνουν και σε πρακτορεία της γειτονιάς τους. Έτσι πιστεύουν πως θα βγάλουν το χαρτζιλίκι τους. Είναι δελεαστικό για αυτά», αποκαλύπτει η κυρία Καππάτου και συνεχίζει «Υπάρχουν παιδιά που μπορεί να έχουν καλή επαφή με τους γονείς και γυρνώντας σπίτι να τους πουν “Μαμά, μπαμπά κοίτα πόσα κέρδισα». Στο σημείο αυτό είναι καθοριστική η αντίδραση των γονιών. Ο γονιός δεν θα πρέπει να αντιδράσει θετικά επειδή για παράδειγμα αντιμετωπίζει κάποια οικονομικά προβλήματα ή να γελάσει λέγοντας “Μπράβο, καλά πόσο τυχερό παιδί έχω;».

Στη συνέχεια η ψυχολόγος εξηγεί ότι αν το παιδί βλέπει τους γονείς να συχνάζουν στα πρακτορεία, αυτό είναι ένα αρνητικό στοιχείο. Ο γονιός θα πρέπει να εξηγήσει στο παιδί, ότι αυτός δεν είναι σωστός τρόπος για να βγάζουμε χρήματα. Να του πει «Οκ το έκανες μία φορά, είδες πως είναι δεν χρειάζεται να το ξανακάνεις».

Και εδώ παίζει ρόλο η παρέα του παιδιού. «Τα παιδιά ξεκινούν για πλάκα τον τζόγο. Για να δουν πώς είναι. Συνήθως τα ευάλωτα παιδιά μπορεί να κολλήσουν στον τζόγο, ειδικά αν προέρχονται από αυταρχικό περιβάλλον. Ο γονιός θα πρέπει να δίνει στο παιδί την ευκαιρία να εκφράζει τα συναισθήματά του και τις σκέψεις του, όχι μόνο για τα μαθήματα. Ακόμα και αν το παιδί κάνει λάθη ο γονιός να είναι δίπλα του και να το ενθαρρύνει να συνεχίσει χωρίς να έχει υπερβολικές προσδοκίες από αυτό», λέει η κυρία Καππάτου.

Ένα οποιοδήποτε παιδί μπορεί να κάνει χρήση ναρκωτικών

«Δεν είναι μόνο οι κακές παρέες που μπορεί να οδηγήσουν ένα παιδί στα ναρκωτικά. Ένα οποιοδήποτε παιδί από οποιαδήποτε οικογένεια μπορεί να μπλέξει. Σύμφωνα με μελέτες που έχουμε, στην εμφάνιση της χρήσης, της κατάχρησης αλλά και της εξάρτησης, συμβάλλουν παράγοντες γενετικοί (σε ποσοστό 40%-60%), οικογενειακοί και κοινωνικοί, ενώ σημαντικό ρόλο παίζει η προσωπικότητα του εφήβου και η δράση της ουσίας».

Tέλος θα πρέπει να τονιστεί ότι σύμφωνα με την έρευνα, η Ελλάδα παρουσιάζει χαμηλότερα ποσοστά σε όλους τους δείκτες που αφορούν τη χρήση εξαρτησιογόνων ουσιών, την ηλικία έναρξης και την πρόσβαση στις ουσίες, συγκριτικά με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Εξαίρεση αποτελούν τα υψηλότερα ποσοστά στη χώρα μας στη χρήση εισπνεόμενων ουσιών και στις αντιλήψεις για «εύκολη» πρόσβαση στα ηρεμιστικά/υπνωτικά φάρμακα.

«Το παιδί που θα μπλέξει με τα ναρκωτικά μπορεί να έχει προβλήματα, να νιώθει απόρριψη από το περιβάλλον του, να μην έχει καλή επικοινωνία με τους γονείς τους και να νιώθει την ανάγκη να ενταχθεί σε μια ομάδα. Επίσης μπορεί να θέλει να κάνει τον αρχηγό, τον άτρωτο και τον ριψοκίνδυνο. Σημαντικό ρόλο παίζει και το αν οι γονείς είναι χρήστες ουσιών καθώς είναι πιο εύκολο να δοκιμάσει το παιδί», αναφέρει η κυρία Καππάτου στο star.gr και προσθέτει «Παγίδα είναι και ο διαχωρισμός των ναρκωτικών σε σκληρά και ελαφριά ναρκωτικά. Οι γονείς θα πρέπει να είναι ενημερωμένοι και να μιλούν στα παιδιά για τις συνέπειες των ναρκωτικών».

 

Υ.Γ. Ακούστε ένα απόσπασμα της συνέντευξης της ψυχολόγου-παιδοψυχολόγου Αλεξάνδρας Καππάτου στο star.gr.

 

Ρεπορτάζ: Μαρία Κυπραίου