​Με το συναρπαστικό «κόσμο» του διαστήματος, τα μυ��τήρια του σύμπαντος, τους πλανήτες και τους γαλαξίες ασχολείται ο Γιάννης Τσάπρας, αστροφυσικός στο Πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης, ο οποίος συμμετέχει στη διεθνή διαστημική ομάδα που πριν από λίγες μέρες ανακάλυψε έναν νέο εξωπλανήτη, ο οποίος περιστρέφεται γύρω από δύο άστρα.

hs-2016-33-c-large_web.jpg

Ο ίδιος σπούδασε φυσική και από καθαρή περιέργεια, όπως λέει στο star.gr, την κινητήρι�� δύναμη για όλες τις μεγάλες ανακαλύψεις, έκανε το μεταπτυχιακό του στην αστρονομία για να μάθει περισσότερα για τις τελευταίες έρευνες στην κοσμολογία.

tsapras1.jpg

(Ο Γιάννης Τσάπρας)

Συνεργάζεται μάλιστα με διεθνείς ομάδες αστρονομίας, αλλά και τη NASA και το σίγουρο είναι ότι δεν πλήττει, αφού συνεχώς γίνονται καινούργιες ανακαλύψεις.

Όπως για παράδειγμα η ανακάλυψη ενός πλανήτη στο μέγεθος της Γης στην εύκρατη ζώνη του Εγγύτατου του Κενταύρου.

proxb_03A.jpg

(Πλανήτης στον Εγγύτατο του Κενταύρου)

«Η ανακάλυψη αυτή που ανακοινώσαμε πριν από μερικές εβδομάδες αποτελεί μια από τις πλέον ενδιαφέρουσες ανακαλύψεις στον τομέα των εξωπλανητών γιατί στην περίπτωση που υπάρχει νερό εκεί, είναι πιθανό οι συνθήκες να επιτρέπουν την ευδοκίμηση ζωής. Η συγκεκριμένη ανακάλυψη έγινε με τη μέθοδο ακτινικών ταχυτήτων και τη συμμετοχή 31 επιστημόνων από Ευρωπαϊκά κυρίως πανεπιστήμια και ιδρύματα», λέει στο star.gr ο κ. Τσάπρας, όμως οι ανακαλύψεις του δεν σταματούν εκεί.

earth_proxb_compared.jpg

«Με τη μέθοδο των βαρυτικών μικροφακών ανακαλύψαμε έναν εξωπλανήτη που περιστρέφεται γύρω από δύο αστέρια. Πρόκειται για αέρινο γίγαντα με μέγεθος λιγότερο μικρότερο του Κρόνου σε τροχιά γύρω από διπλό σύστημα άστρων. Οι πρώτες μετρήσεις είχαν γίνει το 2007 αλλά χρειάστηκε να περιμένουμε μέχρι το 2016 για να κάνουμε κάποιες επιπλέον σχετικές παρατηρήσεις από το διαστημικό τηλεσκόπιο Χάμπλ της NASA και να επιβεβαιώσουμε την ανακάλυψη», συνεχίζει.

sIze_comparizon.jpg

Ποια είναι όμως η σημασία των ανακαλύψεων αυτών;

«Σχετικά με την ανακάλυψη του πλανήτη στη ζώνη του Εγγύτατου του Κενταύρου, ξέρουμε ήδη ότι υπάρχουν χιλιάδες πλανήτες σε τροχιά γύρω από απομακρυσμένα αστέρια. Αυτός όμως ο πλανήτης έχει μάζα σχεδόν ίδια με την Γη, σε μια εύκρατη ζώνη γύρω από τον Εγγύτατο του Κενταύρου, δηλαδή στην κοσμική γειτονιά μας, σε απόσταση περίπου 4,2 έτη φωτός! Βέβαια, δεν ξέρουμε κατά πόσον αυτός ο πλανήτης ευνοεί τη ζωή ή αν έχει αναπτυχθεί ζωή εκεί, αλλά οι επιστήμονες θα το ερευνούν αυτό για τις επόμενες δεκαετίες», σημειώνει ο Έλληνας αστρονόμος και προσθέτει για την ανακάλυψη του εξωπλανήτη:

heic1619a.jpg

(Ο εξωπλανήτης που περιστρέφεται δύο από άστρα)

«Η ανακάλυψη αυτή επιβεβαιώνει τη δυνατότητα της μεθόδου βαρυτικών μικροφακών να εντοπίζει τέτοια σπάνια συστήματα, καθώς οι περισσότεροι εξωπλανήτες που έχουν βρεθεί μέχρι σήμερα βρίσκονται σε τροχιά γύρω απο ένα και μόνο άστρο. Επιπλέον ο συγκεκριμένος πλανήτης βρίσκεται σε απόσταση περίπου 300 εκατομμυρίων μιλί��ν από το αστρικό δίδυμο, δηλαδή πολύ μεγαλύτερη από τους περισσότερους εξωπλανήτες που έχουμε ανακαλύψει».

Όταν μάλιστα τον ρωτάμε αν η νέα ανακάλυψη πιδάκων υδρατμών στην Ευρώπη σημαίνει ότι βρισκόμαστε στην ανακάλυψη μιας «νέας Γης», ο κ. Τσάπρας μας απαντά:

«Από πρόσφατες παρατηρήσεις του διαστημικού τηλεσκοπίου Χάμπλ, αλλά και παλιότερες, έχουμε ενδείξεις ότι στην Ευρώπη, το μικρότερο απο τα τέσσερα μεγάλα φεγγάρια του Δία που ανακάλυψε ο Γαλιλαίος, το στρώμα πάγου που σκεπάζει την επιφάνειά της περιοδικά ραγίζει και εκτοξεύονται πίδακες υδρατμών μέχρι και 200 μέτρα πάνω απο την επιφάνεια. Γνωρίζουμε ότι κάτω απο το στρώμα πάγου η Ευρώπη έχει υπερδιπλάσιο νέρο απ’ ότι η Γη. Αυτός ο ωκεανός θερμαίνεται απο την βαρυτική επιρροή του Δία οπότε υπάρχουν πιθανότητες το περιβάλλον να πληρεί τα προαπαιτούμενα για την ύπαρξη ζωής. Δεν πρόκειται λοιπόν για “νέα Γη” ούτε σε αυτή την περίπτωση. Aν όμως με τον όρο “νέα Γη” εννοείτε την ύπαρξη μικροβιακής ζωής σε άλλους πλανήτες, τότε μάλλον θα έχουμε τις πρώτες ενδείξεις στις επόμενες δεκαετίες».

hs-2016-33-b-web_print.jpg

(Πίδακες υδρατμών στην Ευρώπη)

Άραγε πότε θα έρθει η καταστροφή της Γης και πόσο κοντά είμαστε στην ανακάλυψη ενός νέου πλανήτη στον οποίο θα μπορούσε να μετοικήσει το ανθρώπινο είδος;

«Η Γη θα γίνει μη κατοικήσιμη μετά από περίπου ένα δισεκατομμύριο χρόνια, καθώς ο Ήλιος σταδιακά θα μεταμορφώνεται σε αστρικό “κόκκινο γίγαντα”», λέει στο star.gr ο κ. Τσάπρας και συνεχίζει:

«Σε πρώτο στάδιο, η αύξηση της θερμοκρασίας στη Γη θα οδηγήσει σε εξάτμιση των ωκεανών και θα εξαφανίσει κάθε είδους ζωής στην επιφάνεια, εκτός ίσως από τους πιο ανθεκτικούς μικροοργανισμούς. Ο Ήλιος θα συνεχίσει να επεκτείνεται και μετά απο περίπου 7,5 δισεκατομμύρια χρόνια. Υπολογίζουμε ότι θα έχει μεγαλώσει τόσο που το εξωτερικό στρώμα του θα έχει ξεπεράσει την τροχιά της Γης, καταστρέφοντάς την. Αυτό δεν αποκλείει βέβαια εναλλακτικά σενάρια καταστροφής πολύ νωρίτερα, όπως ο πυρηνικός όλεθρος, ένα καταστροφικό χτύπημα αστεροειδούς όπως αυτού που εξάλειψε τους δεινοσαύρους ή μιας παγκόσμιας πανδημίας. Μπορούμε όμως να προετοιμαστούμε για όλες αυτές τις περιπτώσεις».

Άραγε υπάρχει εξωγήινη ζωή;

«Προς το παρόν δεν ξέρουμε, αλλά σύντομα θα το μάθουμε. Μη φανταστείτε όμως τίποτα σενάρια επιστημονικής φαντασίας. Μάλλον για μικρόβια ή βακτήρια θα πρόκειται, των οποίων τη βιολογική δραστηριότητα θα εντοπίσουν μελλοντικές αποστολές που θα μελετούν τις εξωτικές ατμόσφαιρες κοντινών εξωπλανητών», απαντά ο Έλληνας αστρονόμος.

tsapras2.jpg

Η κουβέντα καταλήγει φυσικά και στις δύσκολες συνθήκες που κυριαρχούν στην Ελλάδα και δυσκολεύουν τους Έλληνες επιστήμονες.

Ο ίδιος δεν κρύβει ότι ήταν αρκετά δύσκολο να αφήσει τη χώρα του.

«Ένας λόγος που αποφάσισα να φύγω ήταν τα μεγάλα ρίσκα που παίρναμε με το οικονομικό σύστημα. Ένας δεύτερος λόγος ήταν η εκτεταμένη διαφθορά και ο νεποτισμός. Κύρια όμως αιτία ήταν η περιέργεια να γνωρίσω από κοντά διαφορετικές χώρες και τρόπους σκέψεις. Δεν μπορώ να πω πως έχω μετανιώσει για την επιλογή μου, αν και συχνά μου λείπει η Ελλάδα όσο στον Οδυσσέα η Ιθάκη», παραδέχεται.

Όσο για το αν οι Έλληνες τα καταφέρνουν καλύτερα στο εξωτερικό, ο κ. Τσάπρας απαντά:

«Εξαρτάται από τη χώρα. Σε γενικές γραμμές οι συνθήκες εργασίας στην Αγγλία και τη Γερμανία που έχω ζήσει πολλά χρόνια είναι καλύτερες από ότι στην Ελλάδα. Νομίζω είναι πιο εύκολο να διατηρείς την αξιοπρέπειά σου. Υπάρχουν βέβαια και εξαιρέσεις και στο εξωτερικό και στην Ελλάδα».

Στέλνει τέλος το δικό του μήνυμα στους νέους επιστήμονες στην Ελλάδα που επιμένουν να κάνουν την προσπάθειά τους στη χώρα μας.

upl57c2b6e7be95e.png

«Εύχομαι να κατορθώσουν να συνεχίσουν να ακολουθούν το αντικείμενο του ενδιαφέροντός τους γιατί με τη δουλειά τους διαμορφώνουν την Ελλάδα του αύριο», είπε.

Της Ευαγγελίας Ντούρου